Cá và hải sản các loại đang rất được ưa chuộng trong bữa ăn Giáng sinh, và ở một số nước châu Âu thì bữa tiệc này không nhất thiết phải diễn ra lúc nửa đêm mà có thể bắt đầu từ chiều tối, khi những vì sao đã bắt đầu nhấp nháy trên bầu trời.
Không nệ truyền thống
Với đầu bếp Tadeusz Dembinski, người gốc Ba Lan nhập cư vào nước Anh từ 1947, hiện quản lý Nhà hàng Gessler at Daquise ở South Kensington (London) thì “Bữa tiệc Giáng sinh không thịt” đã được ông thực hiện từ nhiều năm qua với 12 món, trong đó món chủ lực – thay cho con gà tây quay – là một con cá chép lớn được chiên giòn hay nướng. Ngoài các món rau và xúp thông thường, còn có cá trích, sò hay hàu – những sản vật của vùng biển mà các dân tộc ở Đông Âu ưa chuộng trong các dịp lễ hội.
Giáng sinh không thịt
Tương tự, bữa ăn đêm Noel tại Ý ngày nay cũng thường “nói không với thịt”. Nhiều nhà hàng tổ chức bữa ăn nửa đêm cho khách với thực đơn có tới bảy món cá, hải sản. Riêng với đầu bếp Massimo Bottura được phong ba sao Michelin thì bữa tiệc Giáng sinh tại Nhà hàng Osteria Francescana của ông ở Modena gồm năm món: cá tuyết hấp với cà chua, quả olive, lá kinh giới, nụ bạch hoa và dầu olive; cá hồi xông khói ăn kèm bánh mì nướng; mì spaghetti với nghêu; xúp cá trích và món chính là một con cá chép lớn nướng. Còn đầu bếp José Pizarro ở Galicia (Tây Ban Nha) chuẩn bị bữa tiệc Giáng sinh cho thực khách ở nhà hàng của ông với món chính là một con cá mú 2kg chiên, ăn kèm khoai tây và tỏi; sau đó là món tôm hùm hay tôm thẻ. Ông còn làm món bánh nhân cá tuyệt hảo thay cho các thứ bánh thông thường trong bữa tiệc Giáng sinh.
Cá mú chiên ăn kèm khoai tây, cà chua và tỏi là món ăn chủ lực trong đêm Giáng sinh thay cho gà tây quay
Cá và hải sản các loại cũng là nguyên liệu phổ biến trong tiệc Noel ở Thụy Điển và các nước vùng Bắc Âu như Na Uy, Đan Mạch, Phần Lan. Bữa tiệc nửa đêm ở Thụy Điển “thực sự là một bữa ăn tối hoành tráng và kéo dài” theo lời đầu bếp nổi tiếng Magnus Nilssen, bếp trưởng Nhà hàng Fäviken (được tạp chí Restaurant xếp thứ 34 trong số 50 nhà hàng xuất sắc nhất thế giới năm 2011). Đó cũng là một bữa tiệc với các món cá ăn lạnh: cá trích hay cá hồi ướp muối, cá tuyết ngâm giấm; sau đó mới tới các món có thịt (xúp) và bánh ngọt.
Còn ở Pháp, thực đơn Giáng sinh của đầu bếp Raymond Blanc, chủ nhân và bếp trưởng nhà hàng được xếp hạng hai sao Michelin Le Manoir aux Quat’ Saisons ở Oxfordshire (Anh) bao gồm: hàu, ốc sên, salad, thịt ướp muối, phó mát và xúp gà, trong đó món hàu là chủ lực.
Cá tuyết ăn lạnh – món ăn Giáng sinh rất được ưa chuộng ở các nước Bắc Âu
Hugh Fearnley-Whittingstall, đầu bếp và người dẫn chương trình truyền hình ẩm thực nổi tiếng người Anh, tác giả nhiều đầu sách hướng dẫn nấu ăn khẳng định: “Bữa tiệc Giáng sinh không chỉ có gà tây. Hải sản có vai trò quan trọng trên bàn ăn dịp trọng đại này”. Theo ông, do người ta cứ nệ vào truyền thống mà quên rằng có rất nhiều chọn lựa cho bữa ăn nửa đêm mùa Vọng, đặc biệt là với cá, nguyên liệu vừa bổ dưỡng, tốt cho sức khỏe vì không cholesterol, vừa có nhiều cách chế biến ngon miệng. Cá mú, cá chào mào (gurnard – loài cá sống dưới đáy biển sâu ở Anh, thịt rất ngon và quý), cá thờn bơn đều có thể loại món gà tây ra khỏi bàn tiệc Giáng sinh.
