Phần lớn cam kết Net Zero ở Việt Nam đến nay vẫn nằm trên giấy. Saint-Gobain vừa làm điều ngược lại: đưa sáu nhà máy qua kiểm toán độc lập, xác nhận đã xóa toàn bộ phát thải carbon trực tiếp và từ điện năng — khoảng 7.900 tấn CO₂ mỗi năm.
Tại sự kiện VSCF 2026 ngày 16/7, Saint-Gobain Việt Nam công bố sáu nhà máy thuộc bốn cụm sản xuất đạt chuẩn “Zero Carbon” ở Phạm vi 1 và 2 — tức không phát thải từ hoạt động nội bộ và từ điện năng tiêu thụ — tính đến tháng 6/2026. Con số đáng chú ý không nằm ở tính từ, mà ở chỗ nó đã qua xác minh của bên thứ ba, thứ mà đa số tuyên bố bền vững của doanh nghiệp trong nước còn thiếu.
Bốn cụm gồm nhà máy Vĩnh Tường và Weber Miền Bắc tại Hưng Yên; DURAflex và Weber tại Quảng Trị; Vĩnh Tường Miền Nam và Weber tại TP.HCM. Đây hiện là cụm nhà máy Zero Carbon lớn nhất trong ngành vật liệu xây dựng nội địa.
Khử carbon mà không dừng dây chuyền
Điều khiến bước đi này đáng đọc với các nhà sản xuất khác là cách nó được thực hiện — bằng những đòn bẩy vận hành cụ thể, không phải một khoản mua tín chỉ để “làm đẹp báo cáo”.
Ở Phạm vi 1, toàn bộ nhà máy thay xe nâng chạy dầu diesel bằng xe nâng điện, cắt phát thải trực tiếp từ logistics nội bộ. Ở Phạm vi 2, cụm nhà máy tại TP.HCM, Hưng Yên và Quảng Trị chuyển sang dùng 100% điện tái tạo có Chứng chỉ Năng lượng Tái tạo Quốc tế (IRECs). Riêng nhà máy Weber Hiệp Phước, điện mặt trời áp mái tại chỗ đáp ứng 36,5% nhu cầu, phần còn lại bù bằng IRECs.
Tổng lại, khoảng 7.900 tấn CO₂ được cắt mỗi năm. Đó là quy mô đủ lớn để chứng minh một điều: mô hình Zero Carbon Scope 1&2 có thể triển khai ở cấp độ nhà máy thật, chứ không chỉ trong một dự án thí điểm.
Vật liệu phát thải thấp: lợi thế mới của cuộc đua công trình xanh
Bước đi của Saint-Gobain không thể tách khỏi bối cảnh ngành. Khi các chuẩn công trình xanh như LEED, LOTUS ngày càng phổ biến và chủ đầu tư chịu áp lực chứng minh dấu chân carbon của cả công trình, nguồn gốc phát thải của vật liệu đầu vào trở thành một tiêu chí thật — không còn là điểm cộng cho có.
Sáu nhà máy nói trên cung cấp các dòng vật liệu chủ lực: hệ khung, tấm xi măng sợi và keo dán gạch. Một vật liệu đến từ nhà máy đã khử carbon ở khâu sản xuất giúp nhà thầu và chủ đầu tư dễ dàng hơn khi cần chứng minh hồ sơ bền vững của công trình. Nói cách khác, khử carbon ở đây không chỉ là chuyện trách nhiệm môi trường, mà đang được chuyển hóa thành một lợi thế bán hàng.
“Mỗi nhà máy khử carbon là một dấu mốc đưa Saint-Gobain tiến gần hơn đến mục tiêu ‘Making the World a Better Home’. Chúng tôi hỗ trợ đối tác và khách hàng kiến tạo tương lai bền vững hơn bằng những hành động thiết thực được đo lường”, ông Nguyễn Trường Hải, Tổng Giám đốc Saint-Gobain Việt Nam, cho biết.
Ở cấp khu vực, ông Ludovic Weber, Tổng Giám đốc Saint-Gobain Châu Á, cho rằng những gì đạt được tại Việt Nam phản ánh cam kết của tập đoàn trong quá trình chuyển sang nền kinh tế carbon thấp trên toàn khu vực.
Còn lại gì phía sau con số
Cần đọc đúng phạm vi của cột mốc này: Zero Carbon ở đây là Phạm vi 1 và 2 — phát thải trực tiếp và từ điện năng. Nó chưa bao gồm Phạm vi 3, phần phát thải đến từ nguyên liệu đầu vào và chuỗi cung ứng mở rộng, vốn thường chiếm tỷ trọng lớn nhất trong dấu chân carbon của ngành vật liệu. Đó là chặng đường dài hơn, khó hơn, và cũng là thước đo thật sự cho tham vọng Net Zero 2050 mà cả doanh nghiệp lẫn quốc gia đang hướng tới.
Nhưng ngay cả với phạm vi hiện tại, giá trị của bước đi nằm ở tính kiểm chứng được. Trong một lĩnh vực mà từ “xanh” bị dùng đến bào mòn, một con số đã qua kiểm toán độc lập có sức nặng riêng của nó.
• Đọc thêm: 27.000 xe trong một tháng – xe điện đã bước qua điểm bùng nổ tại Việt Nam?
