Trong cuộc đấu tranh phản đối Trung Quốc hạ đặt giàn khoan Hải Dương 981 trái phép tại vùng thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, giới nghệ sĩ tạo hình cả nước đã mạnh mẽ lên tiếng bằng ngôn ngữ nghệ thuật. Mới nhất là cuộc triển lãm biếm họa chủ đề “Hướng về Biển Đông” được tổ chức tại Nhà triển lãm 16 Ngô Quyền, Hà Nội (từ 30-6 đến 7-7-2014).
Đây là lần đầu tiên sau nhiều năm Hội Mỹ thuật Việt Nam mới tổ chức một triển lãm biếm họa đặc biệt, qua đó các họa sĩ chuyên vẽ tranh biếm đã thể hiện các tác phẩm liên quan đến tình hình an ninh chính trị của đất nước. Và trong hoàn cảnh này, có lẽ chính ngôn ngữ biếm họa mới có thể trực tiếp bày tỏ các nội dung thời sự hết sức nóng bỏng ở Biển Đông, nơi phía Trung Quốc đang có những hành động vô cùng hung hăng, xấc xược đối với các lực lượng chấp pháp trên biển của Việt Nam, và còn lớn tiếng vu cáo Việt Nam bất chấp dư luận quốc tế cũng như các đơn vị truyền thông nhiều nước đang theo dõi vụ việc từ các tàu cảnh sát biển Việt Nam. Qua ngôn ngữ biếm họa, các tác giả đã nói đầy đủ những cách hành xử trái đạo lý của “nước lớn” Trung Quốc đối với người láng giềng Việt Nam vốn yêu chuộng và bảo vệ hòa bình. Có thể nói, những tranh biếm họa tại triển lãm đã phanh phui, tố cáo những trò bịp bợm, sự thâm độc của Trung Quốc trong mưu đồ độc chiếm Biển Đông qua “đường lưỡi bò chín đoạn” trước đây cũng như qua “đường mười đoạn” trên tấm bản đồ lãnh thổ Trung Quốc mới công bố gần đây. Mặt khác, cuộc triển lãm cũng là dịp để các họa sĩ biếm Việt Nam bày tỏ lòng yêu nước, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và tinh thần yêu chuộng hòa bình, đồng thời phản ánh một giai đoạn “không thể nào quên” trong lịch sử Việt Nam đương đại.
Triển lãm có sự góp mặt của các tác giả biếm họa tại Hà Nội và nhiều đồng nghiệp tại TP.Hồ Chí Minh cùng một số địa phương khác. Theo họa sĩ Lương Xuân Đoàn, ủy viên Ban chấp hành Hội Mỹ thuật Việt Nam, thành viên hội đồng duyệt tranh triển lãm “Hướng vể Biển Đông”, có khá nhiều tranh biếm họa được thể hiện khá sâu sắc với cách tạo hình mới mẻ của thời đại công nghệ số hiện nay.
- Ngân Hà
