Người ta bảo, ở xứ Đông Lào, muốn nổi tiếng thì dễ lắm: cứ làm điều gì đó khác người. Như VinFast, chẳng hạn. Vừa mới mon men ra mắt mấy mẫu xe máy điện thì bị chửi sấp mặt. Không phải vì xe nổ giữa đường, càng không phải vì sạc 8 tiếng chạy được… 8 cây. Mà vì cái tội “tồn tại đúng lúc chính sách gây lú”.
Nói cho công bằng, năng lực sản xuất xe máy điện của VinFast đâu có bé: 250 ngàn xe/năm, nghĩa là mỗi ngày có thể đẻ ra gần 700 con ngựa điện. Nhưng ngặt nỗi, Yeada – ông bạn hàng xóm từ Trung Quốc, đặt xưởng ở Bắc Giang, mới là đứa “chạy KPI như lên đồng”: 500 ngàn xe/năm, gấp đôi công suất, giá rẻ như rau muống mùa mưa, lại không mang danh “của nhà trồng được” nên chẳng ai ghét.
Còn Honda thì khỏi bàn. 40 triệu xe máy xăng đã bán ra, 2,75 triệu xe mỗi năm xuất xưởng. Nếu ông lớn này quyết định “quay đầu là bờ”, chuyển sang xe điện, thì chắc dân tình phải sạc xếp hàng như thời tem phiếu.
Mà cũng lạ. Cứ như một cú karma vũ trụ: Honda – người thống trị 2 bánh hơn 30 năm qua, giờ lại thong dong tung ra 2 mẫu xe máy điện, thay CEO, thay định vị, chuẩn bị nhấn ga vào thị phần mà VinFast khổ sở đắp nền. Honda không cần nói gì. Chỉ cần im lặng mà xe vẫn bán chạy – đúng kiểu: việc của bố, bố làm, miễn không dính drama là được.
Trong khi đó, VinFast cứ như bị đổ cả can giấm lên đầu. Dân mạng réo gọi, giận dữ chửi, có khi còn chưa từng chạy thử xe một lần. Nhưng thôi, chửi VinFast thì hợp lý nhất. Chửi Honda nghe vô duyên. Còn Yeada thì… ai mà biết nó là ai? Chỉ có “thằng dính logo Việt” là tiện tay vả nhất.
Mà cũng đúng thôi. Cứ mỗi lần nghe tin “cấm xe máy”, “bỏ xe xăng”, hay “giảm khí thải”, dân mình lại được phen dậy sóng. Không bàn tới chuyện đúng – sai. Nhưng cái cảm giác bị ép phải thay đổi khi còn chưa đủ tiền thay cái nồi cơm điện ở nhà thì đương nhiên là bực.
VinFast, đáng tiếc, đang gánh luôn cả cục nợ hình ảnh của chính sách. Xe chưa chắc dở, nhưng cái cách bị truyền thông “lùa vào guồng” thì đúng là như cho vịt chạy đua với tàu cao tốc.
Chốt lại một câu cay như dưa góp
Ở Đông Lào, nếu muốn thành công, cứ làm như Honda: ngồi im, cười nhẹ, rồi bán được cả mớ. Còn nếu muốn bị chửi? Làm như VinFast: gồng mình đổi mới, rồi gánh luôn tiếng xấu vì “trót… là người quen”.
