“Ăn chay linh hoạt” hay “bán thời gian” đang là một xu hướng lớn tại Anh, Hà Lan, Đức, Úc, Mỹ… Hiện có đến 35% người Anh muốn được gọi là “flexitarian”. “Flexitarian” được kết hợp từ hai từ “flexible” (linh hoạt) và “vegetarian” (ăn chay); “Flexitarian” cũng còn được gọi là “semi-vegetarian” nghĩa là trường phái ăn chay nhưng đôi khi vẫn có ăn thịt. Tại sao phong cách sống này đang ngày càng trở nên thịnh hành rất nhanh? Có đến 48% người Anh cho rằng thực phẩm không thịt thân thiện với môi trường và 52% cho rằng dinh dưỡng không thịt giúp sống khỏe hơn.
Một số thành phố ở Anh như Bristol đang dẫn đầu xu hướng này. Một chiến dịch có tên là Flexitarian Bristol đã được tung ra từ đầu năm 2015 để đưa Bristol thành “Flexitarian City” đầu tiên với sự tham gia của những nhân vật nổi tiếng như Stella McCartney, Gwyneth Paltrow và đầu bếp Jamie Oliver. Cả thành phố này giảm lượng thịt và sữa tiêu thụ vì lý do tốt cho sức khỏe và môi trường.
Phát biểu tại Hội nghị Khí hậu của Liên Hiệp Quốc ở Paris, siêu sao cơ bắp và chính trị gia Arnold Schwarzenegger cũng khuyến khích mọi người nên ăn chay nhiều hơn vì các vấn đề môi trường toàn cầu liên quan đến việc tiêu thụ thịt. Schwarzenegger cho rằng ăn chay hoàn toàn có thể quá khó và gợi ý mọi người có thể ăn chay “bán thời gian”.
Có thể nói đây không phải là “phong trào thoáng qua” mà những người “flexitarian” đang nỗ lực một cách có ý thức để giảm lượng thịt tiêu thụ vì lý do sức khỏe, bảo vệ môi trường. Ngoài ra, không có nguyên tắc cụ thể là phải linh hoạt như thế nào.
Mark Bittman, tác giả quyển VB6: Vegan Before 6 thì đề xuất ăn chay trọn ngày và “linh hoạt” vào buổi tối. Trong quyển The Flexitarian Diet, tác giả Dawn Jackson Blatner phân loại thành ba mức độ linh hoạt: bắt đầu, cao và chuyên gia. Những người bắt đầu có hai bữa ăn không thịt mỗi tuần, và giảm dần đến mức độ cao nhất với năm bữa ăn không thịt hằng tuần.
“Flexitarian” và lợi ích sức khỏe
Một cuộc nghiên cứu công bố vào năm 2015 cho thấy cách ăn chay bán thời gian có thể giúp giảm nguy cơ bệnh tim và đột quỵ. Các nhà nghiên cứu đã theo dõi 450.000 người châu Âu trong 10 năm, những người này theo chế độ ăn với ít nhất là 70% thành phần thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật; kết quả là nguy cơ chết vì bệnh tim của họ giảm 20% so với những người ăn nhiều thịt hơn. Các “flexitarian” cũng có cân nặng trung bình ít hơn 15%, tỷ lệ tiểu đường và ung thư ít hơn, sống lâu hơn 3,6 năm.
Blogger Annabelle Randles của trang theflexitarian.co.uk thì giải thích việc ăn chay bán phần này đã giúp cô chống lại bệnh viêm khớp. “Tôi đã chịu đựng nhiều năm với chứng đau viêm khớp. Những bữa ăn có thành phần chính là thực vật đã giúp tôi tránh khỏi các cơn đau. Tôi bắt đầu nhận thấy sự thay đổi sau tám tháng giảm ăn thịt. Năng lượng của tôi cũng tăng lên vì tiêu hóa tốt hơn”.
Bạn có nạp đủ lượng protein mà mình cần?
Đó là điều mà hầu hết mọi người lo ngại khi giảm lượng thịt trong bữa ăn. Theo Mark Bittman, đây là một sự hiểu nhầm rất lớn về lượng protein mà chúng ta cần ăn. Trong VB6, Mark giải thích rằng hầu hết người Mỹ thực sự đang tiêu thụ một lượng protein nhiều gấp hai đến ba lần so với nhu cầu hằng ngày của họ.
Bạn có thể cảm thấy đói nhanh hơn và ăn nhiều hơn khi ăn chay vì thực vật thì không quá nhiều calorie như thức ăn vặt và thức ăn từ động vật. Nhưng điều đó là không có hại. Nó giúp chúng ta không ngại và không né tránh các loại chất béo lành mạnh như hạt, bơ, dầu ôliu.
Trên thị trường thực phẩm, nắm bắt xu thế này, công ty thực phẩm Anh quốc Fry’s Family Foods vừa tung ra dòng sản phẩm “Nature’s Plant Proteins” được xem là hoàn hảo với phong cách ăn chay linh hoạt. Dòng thực phẩm này chứa hàm lượng protein cao hơn cả thịt, giàu sắt và axit béo omega 3, có thành phần từ những loại “siêu thực phẩm” cung cấp lượng protein thực vật dồi dào và tốt cho sức khỏe.
Một cách chọn thực phẩm linh hoạt và hiệu quả
Một điều mà những ai muốn theo phong cách “ăn chay linh hoạt” cần nhớ là họ không chỉ ăn ít thịt hơn mà đây là cách lựa chọn thực phẩm thông minh và có lợi cho sức khỏe.
Những người theo trường phái này như Annabelle gợi ý đầu tiên bạn nên ăn theo chế độ một ngày không thịt trong tuần và khi ăn thịt bạn nên chọn loại thực phẩm tốt (sạch hay hữu cơ) với khẩu phần giảm đi.
Tự nấu ăn cũng là một cách tốt vì bạn sẽ tự bồi đắp thêm kiến thức và cảm nhận được niềm vui khi chọn cách sống này.
Lana Almulla, một chuyên gia khác của trường phái này thì chia sẻ: “Theo kinh nghiệm cá nhân của tôi thì việc đầu tiên là học cách làm cho bữa ăn không thịt của mình thiệt ngon miệng. Khi đó một ngày vắng thịt một hoặc hai bữa sẽ không còn kinh hoàng nữa”.
- Nga Liêu tổng hợp
