Một chiếc rương bằng đồng đựng số kho báu gồm vàng, đồ trang sức và đồ cổ trị giá hơn 2 triệu USD được triệu phú sưu tầm và buôn đồ cổ lập dị Forrest Fenn 89 tuổi sống tại New Mexico nói đã giấu trong dãy núi Rocky Mountains vào năm 2010. Từ đó, khu vực này đã trở thành điểm nóng của những kẻ tìm kho báu thời hiện đại.
Manh mối chứa trong một… bài thơ!
Fenny chỉ tiết lộ chiếc rương sản xuất vào thời Romanesque được chôn trên độ cao 1.500m ở một nơi nào đó nằm giữa thị trấn Santa Fe thuộc bang New Mexico và biên giới Canada. Theo truyền thông, trong thập niên qua, hàng trăm ngàn người đã tham dự cuộc đua để xem ai tìm ra kho báu trước. Có nhiều người bỏ cả công việc để lao vào cuộc chơi, không ít bị trắng tay vì thất bại, thậm chí có người hy sinh cả mạng sống.
Ngày 7-6-2020, Fenn, một cựu phi công Không lực Mỹ có phòng trưng bày nghệ thuật tại Santa Fe, khẳng định với giới truyền thông: “Tôi rất buồn khi phải thông báo với các bạn: cuối cùng, kho báu giấu kín đã được một người tìm thấy. Đó là một người da đen may mắn đến từ phía Đông nước Mỹ. Thông tin tôi biết chỉ có thế!”. Khi được hỏi cảm giác thế nào lúc nghe kho báu đã có chủ, Fenn nói: “Tôi thấy nửa vui nửa buồn vì trò chơi đã qua!”.
Người chiến thắng không muốn tiết lộ danh tính người đã gửi cho Fenn bức ảnh chụp chiếc rương để khẳng định ông ta chính là người tìm ra nó. “Kẻ mạo hiểm may mắn không đủ mạnh dạn để lộ mặt. Có lẽ ông thuộc ấy quá nhút nhát” – Fenn nói nhưng vẫn không cho biết nơi giấu chiếc rương. Ông chia sẻ trên trang web: “Tôi chúc mừng hàng ngàn nhà mạo hiểm tìm kiếm kho báu và hy vọng họ sẽ tham gia những cuộc tìm kiếm khác đang chờ phía trước”.
Ông không cho biết là có mở một cuộc săn tìm kho báu nào nữa hay không. Nghe tin này, nữ luật sư địa ốc Barbara Andersen làm việc tại thành phố Chicago cho biết sẽ xin lệnh ngăn chặn việc bán kho báu. Bà nói là đã giải được câu đố từ bài thơ, nhưng “có một người đàn ông da đen từ phía Đông đã gài bẫy để cướp kho báu cua tôi. “Hắn ta đánh cắp thành quả của tôi bằng cách bám theo tôi và đanh lừa tôi để một mình đến chỗ chiếc rương” – Andersen nói với tờ Santa Fe New Mexican.
Bà hứa sẽ kiện lên toà đòi chia một phần kho báu và không cho người phát hiện ra chiếc rương bán những thứ chứa bên trong. Một người săn kho báu không thành công khác tên Brian Erskine ở thành phố Prescott, bang Arizona, cũng thề đưa Fenn ra toà án. Ông khẳng định kho báu vẫn còn đó hoặc chưa bao giờ tồn tại mà chỉ là trò lừa của Fenn. Erskine cho biết, theo điều tra của ông, vị trí chính xác của kho báu nằm gần xa lộ Million Dollar Highway nối hai thành phố nhỏ Silverton và Ouray ở dãy núi San Juan Mountains của bang Colorado. “Nhưng Fenn lại bảo có người đã tìm ra ở nơi khác lúc tôi đang chuẩn bị đến vị trí này để khai quật nó. Vậy đâu là sự thật? Tôi muốn có câu trả lời với chứng cứ cụ thể để xem có nên tiếp tục cuộc săn tìm hay không” – Erskine nói.
Trò chơi gây nhiều tranh cãi
Theo Fenn, kho báu được giấu dưới một nơi có thể nhìn thấy nhiều ngôi sao lúc trời quang đãng trong một khu rừng xanh tốt của dãy Rocky Mountains và vẫn nằm yên đó suốt 10 năm. Chiếc rương nặng 20 cân Anh (9kg) chứa 22 cân Anh (10kg) đồng tiền vàng hiếm, đồ trang sức cổ, những bức tượng thú vật trước ngày Chris Colombus tìm ra châu Mỹ và những tấm gương vàng thời tiền sử và ngọc chạm khắc cổ Trung Hoa.
Những người săn tìm kho báu dựa vào một bài thơ chứa 9 manh mối trong cuốn tự truyện The Thrill of the Chase xuất bản năm 2010 của Fenn để xác định chính xác nơi chôn kho báu. Bài thơ bì ẩn kết thúc bằng dòng: “So hear me all and listen good, Your effort will be worth the cold. If you are brave and in the wood, I give you title to the gold”. “Tôi không biết thêm thông tin gì về người tìm ra kho báu nhưng ông ta đã dựa vào bài thơ 24 dòng này để xác định chính xác vị trí” – Fenn viết trên trang web cá nhân.
Cuộc săn tìm kho báu dù đã kết thúc nhưng vẫn để lại nhiều dư âm xấu. Theo tờ Santa Fe New Mexican, có ít nhất 4 người mất mạng khi tìm kho báu của Fenn. Năm 2017, trả lời cuộc vận động đòi huỷ bỏ cuộc săn tìm, Fenn nói với tờ The New York Times: “Luôn luôn là bi kịch khi có ai đó mất mạng. Cuộc sống quá ngắn để mang đai và dây đu xuống vực.
Nếu có ai đó chết đuối dưới hồ bơi chúng ta không nên thoát nước hồ bơi mà nên dạy cho người ta cách bơi. Săn tìm kho báu cũng vậy. Chúng ta không nên đào kho báu lên mà hãy dậy cho người ta cách làm việc và tồn tại trong những môi trường khắc nghiệt. Mục đích trò chơi săn tìm kho báu của tôi là làm sống lại những cuộc săn vàng kiểu xưa để nuôi dưỡng giấc mơ, niềm vui và trí tưởng tượng của con người.
Tôi muốn người lớn làm gương cho bọn trẻ bằng thông điệp đơn giản: Hãy dành nhiều thời gian cho mạo hiểm ngoài trời hơn. Hãy rời khỏi ghế dài và máy chơi game!”. Sau 3 vụ thiệt mạng vì kho báu bí ẩn, Fenny chỉ khuyên mọi người “không nên tìm kiếm tại những nơi một người hơn 80 tuổi như tôi không thể đến để chôn chiếc rương và chỉ nên tìm tại những nơi một người 89 tuổi không thể đến lấy lại”.
Những người bỏ mạng
Bây giờ nói về những người bỏ mạng vì kho báu của Fenn. Jeff Murphy, 53 tuổi là một trong những người tìm kho báu nhiệt thành nhất. Ông lái xe từ nhà ở bang Illinois đến công viên quốc gia Yellowstone National Park để thoả mãn đam mê của mình nhưng không ngờ trở thành người Mỹ thứ 4 và là người cuối cùng thiệt mạng vì kho báu bí mật của Fenn sau khi trượt chân và rơi từ độ cao 152m.
Báo cáo chính thức của cảnh sát do kênh truyền hình KULR-News ở bang Montana cho biết chính vợ của Murphy báo với cảnh sát chồng bà đi tìm kho báu và mất tích vào ngày 8-6-2017. Khi tìm thấy cái xác, toán cấp cứu đã loại bỏ nghi vấn tự tử. Theo thông tin của KULR, Murphy đã email cho Fenn để thông báo về công việc của mình vài ngày trước khi chết.
Sau khi nghe tin dữ, Fenn tiếp xúc với chính quyền Yellowstone và đề nghị thuê một trực thăng tìm người mất tích. Ông cho biết chưa bao giờ đến khu vực Murphy bị ngã nằm gần đỉnh Turkey Pen Peak nhìn xuống sông Yellowstone River chảy qua bang Wyoming, nơi Murphy thiệt mạng. Murphy để lại vợ và 2 con. Trước đó có 3 người cũng bỏ mình vì kho báu của Fenn. Một người là mục sư Paris Wallace, 52 tuổi cai quản nhà thờ Connection Church ở thị trấn Grand Junction thuộc bang Colorado. Ông chết tại Santa Fe vào năm 2016.
Theo cảnh sát xác của mục sư được tìm thấy tại sông Rio Grande thuộc bang New Mexico. Wallace là cư dân Colorado thứ 2 bị chết vì kho báu. Goá phụ của ông chỉ trích kho báu của Fenn là “trò khoác lác”. Theo cảnh sát, xác của Wallace được tìm thấy cách điểm mất tích bảy dặm dưới hạ lưu. Chiếc ba lô để gần đó. Cảnh sát dùng công nghệ GPS truy tìm tín hiệu điện thoại di động của Wallace và phát hiện chiếc xe Chevrolet Tahoe đậu gần chiếc cầu cách Santa Fe khoảng 50 dặm về phía nam.
Theo tờ Daily Sentinel, bên trong xe có biên nhận mua một sợi dây leo núi và một trang bị khác. Sau đó toán cấp cứu tìm thấy sợi dây buộc quanh một tảng đá trên bờ sông gần Rio Pueblo de Taos, chi nhánh của con sông Rio Grande. Cái chết của Wallace dẫn đến lời kêu gọi mới hãy kết thúc trò chơi kéo dài đã 7 năm. Cảnh sát trưởng New Mexico Pete Kassetas cũng kêu gọi Fenn ngừng ngay “trò chơi vô ý thức”.
Nhưng Fenn dù xem cái chết của Wallace là “mất mát khủng khiếp” vẫn nói với tờ Santa Fe New Mexican: “Tôi để ngỏ một giải pháp nhưng chưa đưa ra quyết định vào lúc này”. Người chết trước Wallace là Randy Bilyeu, 54 tuổi chết khi tìm kho báu cùng còn chó Leo và một chiếc xuồng. Bà Linda, vợ của Bilyeu báo ông mất tich vào tháng 1-2016, chỉ sau 10 ngày lên đường săn kho báu. Con chó còn sống và chiếc xuồng được tìm thấy vào ngày hôm sau.
Nhưng 6 tháng sau mới thấy xác của Bilyeu. Người vợ tố cáo Fenn đã lấy mạng sống của chồng bà và đòi dừng ngay “trò khoác lác”. “Chỉ một người có thể chấm dứt cái trò điên rồ này. Đó chính là Fenn. Tiếc thay ông ấy vẫn nghĩ mình đang làm một việc tốt, kéo người khác khỏi giường và thách thức thiên nhiên!” – bà Bilyeu nói với hãng tin AP.
