Trong tương lai, những vệ tinh được thiết kế để kiểm soát các vệ tinh khác trên quỹ đạo là thứ “siêu” vũ khí lợi hại nhất thế giới. Vào tháng 1-2020, Chính phủ Hoa Kỳ chính thức gọi những vật thể đó là “vũ khí chống vệ tinh”. Nga đã thực hiện thử nghiệm vệ tinh đó trước khi ngồi nói chuyện trực tiếp với Mỹ về an ninh vũ trụ tại Vienne.
Cuộc chiến giữa các vì sao
Cuối năm 2019, Nga đã phóng một vệ tinh “thanh tra” nhỏ, được thiết kế để kiểm tra các vệ tinh khác trên quỹ đạo. Trong vòng vài tuần sau khi phóng lên, nó tách khỏi vệ tinh “mẹ”. Vào tháng 1-2020, các nhà quan sát không gian dân sự Mỹ cảnh báo vệ tinh ấy đã đi vào quỹ đạo gần USA 245 – một vệ tinh do thám của Mỹ.
Michael Thompson- nghiên cứu sinh ngành thiên văn học tại Đại học Purdue là người đầu tiên phát hiện ra sự chuyển động lạ trong dữ liệu quỹ đạo và đăng trực tuyến: “nó trông giống như một vệ tinh của Nga đang kiểm tra một vệ tinh do thám của Hoa Kỳ”. Vệ tinh Kosmos 2543 thu hẹp khoảng cách với vệ tinh Mỹ và vài ngày sau nó lùi lại. Bộ Ngoại giao Mỹ đã chính thức khiếu nại, mặc dù chính phủ Mỹ chưa bao giờ tiết lộ danh tính của vệ tinh của họ.
Vào ngày 15-7-2020, chiếc Kosmos 2543 đã triển khai một vật thể lạ bay qua một vệ tinh khác của Nga mà nó đang quan sát trong vòng vài km. Tiến sĩ Jonathan McDowell, nhà vật lý thiên văn và chuyên gia quan sát bầu trời tại Trung tâm Harvard-Smithsonian cho biết: “Tôi nghi ngờ vật thể này mang động cơ tên lửa riêng của nó”. Một tuần sau, chính phủ Mỹ chính thức gọi vệ tinh Kosmos 2543 là “vũ khí chống vệ tinh” và tuyên bố nghiêm khắc phản đối trước công chúng.
- Xem thêm: Những bóng hồng trong quân đội châu Âu
Thử nghiệm mới này cung cấp khả năng cho thấy Kosmos 2543 trên thực tế được thiết kế như một “siêu” vũ khí. Tiến sĩ Todd Harrison, Giám đốc Dự án An ninh Hàng không Vũ trụ Mỹ đặt tại Trung tâm Chiến lược và Quốc tế cho biết: “Có thể là một sự trùng hợp ngẫu nhiên. Nhưng Nga thực hiện thử nghiệm đó ngay trước khi họ ngồi nói chuyện trực tiếp với Mỹ tại Vienne về an ninh vũ trụ. Theo nghiên cứu của CSIS- một tổ chức tư vấn ở Washington cho chúng tôi biết rằng: “Rất có thể đây là cách nói có hàm ý, trước khi chúng tôi ngồi nói chuyện, chúng tôi đã dí súng vào đầu bạn rồi”.
Những mối đe dọa kiểu này đã được Lực lượng Không gian Hoa Kỳ dự báo, nó được ra đời vào tháng 12-2019. “Chúng tôi được thành lập để giải quyết những vấn đề đó. Một trong những lý do để tạo ra Lực lượng Không gian là trường hợp gây hấn mà các đối thủ đã muốn tạo ra cho chúng tôi” -Giám đốc Điều hành Không gian tướng John “Jay” Raymond nói.
Trước khi nhận chức vụ mới này, tướng Raymond đứng đầu Bộ Tư lệnh Không gian Hoa Kỳ đặt tại Căn cứ Không quân Peterson ở bang Colorado. Trước đó nữa, vào những năm 2000, ông chính là Giám đốc Lực lượng Không gian cho cuộc chiến ở Afghanistan.
Giống như tướng Raymond, hầu hết những người chỉ huy trong chiến dịch mới đều đến từ các bộ phận khác trong quân đội. “Thành thật mà nói, ban đầu tôi không biết Lực lượng Không gian là gì khi tôi gia nhập Lực lượng Không quân”- thiếu tá Danielle Ryan, trưởng bộ phận vũ khí và chiến thuật của Biệt đội tấn công vũ trụ số 527 nói.
Biệt đội 527 là một trong khoảng hai chục đơn vị thuộc Lực lượng Không gian. Biệt đội 527 (527 Space Force) hiện nay đặt trụ sở tại Schriever, căn cứ Không quân Chiến thuật ở ngoại ô Colorado Springs. Công việc chính của biệt đội là đóng vai kẻ thù trong các cuộc tập trận giả định; trong tình hình đó các vệ tinh dẫn đường và vệ tinh liên lạc bị kẻ thù xâm phạm hoặc bị lấy đi.
Những chiến binh thầm lặng
Thành viên tinh nhuệ của Biệt đội 527 khoảng 30 người. Với nhiệm vụ là trưởng bộ phận vũ khí, thiếu tá Ryan phải có chuyên môn và nắm bắt cặn kẽ các hoạt động trên không gian của hai đối thủ tiềm năng Nga và Trung Quốc.
Thiếu tá Ryan nói: “Tôi làm việc rất chặt chẽ với các chuyến bay tình báo vũ trụ của chúng tôi. Liên tục cập nhật thông tin về những gì thực sự đang diễn ra trên quỹ đạo và cả trên mặt đất. Sau đó tôi biên soạn những sự kiện ấy trở thành các bài tập chiến thuật khác nhau. Chúng tôi tái tạo lý thuyết với các thiết bị chúng tôi có và đưa nó vào các bài tập thực hành ”.
Hiện nay Lực lượng Không gian Vũ trụ Mỹ đã có hơn 2.000 nhân viên được tuyển chọn và dự kiến cuối cùng sẽ tăng lên 16.000 người. Phần lớn nhân viên của Lực lượng Không gian Vũ trụ đến từ không quân. Ở góc phía tây nam của thành phố hẻo lánh Schriever- Colorado có một nhà kho hai tầng tên gọi là “The Barn”.
Khi lực lượng Không gian tiếp quản Biệt đội 527 và các phi đội khác vào tháng 7 năm ngoái, các đơn vị đồn trú ở đây thuộc về 2 đội Delta “Đào tạo và Sẵn sàng” trong Không gian (gọi tắt là STAR). Riêng STARCOM – Bộ Tư lệnh Hoạt động Không gian thì được xây dựng dựa trên Bộ Tư lệnh Lực lượng Không quân đặt tại Peterson; chuyên xử lý công việc giám sát, vận hành và bảo vệ các tàu vũ trụ của Mỹ trên quỹ đạo.
Bộ Tư lệnh Hệ thống Không gian sẽ xây dựng kế hoạch, thiết kế hay mua vệ tinh và các phần cứng mới. Trong tương lai gần, theo một chỉ huy cấp cao của Lực lượng Không gian là thiếu tướng John Shaw đã nói rằng: “Một lúc nào đó, chúng tôi sẽ đưa người vào không gian. Công việc đòi hỏi ngày càng cấp bách, ngày càng có nhiều mối đe dọa trong không gian từ nước ngoài”.
Tất cả các thành viên của Biệt đội 527 từ cấp thấp nhất đến cao nhất, đều được cấp giấy chứng nhận bảo mật thông tin: mật/ tối mật/ nhạy cảm. Họ được quyền truy cập thông tin về khả năng quân sự của tất cả các đối thủ nhờ một công cụ chia sẻ dữ liệu (họ gọi là “ma trận” các mối đe dọa). Ma trận sẽ xếp hạng các mối đe dọa trong không gian.
Theo tướng Ryan: “đe doạ cấp Một là mối đe doạ mà chúng ta đang thấy ngày nay”; “cấp Ba là một đối thủ gây khó khăn hơn ngày nay và cấp Năm là một trận tấn công trong 20 năm tới”. Cũng theo tướng Ryan, cuộc tấn công dai dẳng nhất hiện nay là cuộc tấn công điện tử vào tín hiệu định vị GPS và thông tin liên lạc. Thường xuyên, các nhân viên biệt đội 527 tham gia vào các cuộc đấu tay đôi với kẻ thù “vô hình”, đang ngồi ở các bàn điều khiển đối lập.
Các cuộc tấn công ấy có thể chỉ đơn giản như tạo ra nhiễu trang điện từ giả lập, hoặc phức tạp hơn như chèn những dữ liệu sai vào các tín hiệu hướng dẫn quân sự (vệ tinh, máy bay); ngay cả tín hiệu GPS quân sự đã được mã hóa vẫn có thể bị giả mạo, khi đó tín hiệu tốt trở thành tín hiệu xấu.
Trước đây GPS gây nhiễu và giả mạo đã được sử dụng để chống lại các lực lượng của Mỹ và NATO ở Syria, Bắc cực và Đông Âu. Rủi ro ngày càng gia tăng khi Nga chế tạo và rao bán thiết bị gây nhiễu GPS gắn trên xe, với phạm vi phủ sóng lên đến hàng trăm km.
Thiết bị gây nhiễu tín hiệu ấy nếu được gắn trên tàu vũ trụ sẽ áp đảo tín hiệu của nguồn phát từ vệ tinh. Vì thế, các vệ tinh mới của Mỹ đều trang bị các tính năng chống nhiễu như các vệ tinh GPS III mới được phóng vào tháng 12-2018; GPS III sử dụng tín hiệu mã hóa có khả năng chống nhiễu cao hơn 8 lần so với hệ thống cũ.
Mạnh mẽ hơn nữa là đội vệ tinh liên lạc hiện nay có tần số cực cao (AEHF), đã phóng lên quỹ đạo địa tĩnh vào tháng 3-2019. Trong tương lai gần, có ba công ty đang cạnh tranh hợp đồng với Lực lượng Không gian Vũ trụ Mỹ để thiết kế thế hệ vệ tinh liên lạc quân sự ESS, gọi là Evolved Strategic SATCOM, sẵn sàng để sử dụng vào năm 2025.
