Tổ chức Minh bạch Quốc tế (Transparency International: TI) vừa công bố bản báo cáo “Chỉ số tham nhũng 2016”, trong đó phần lớn những nước châu Á – Thái Bình Dương nằm trong nửa cuối của danh sách. Có 19 trên 30 nước thuộc khu vực này có số điểm 40 hay dưới 100. Theo nhận định của TI, các nhà quản lý hệ thống ngân hàng cần phổ biến nhiều thông tin hơn nữa về những gì mà các định chế tài chính này cần làm để đối phó lại nạn rửa tiền vốn có liên quan mật thiết với nạn tham nhũng và hối lộ. Chính hai tệ nạn này đã làm tổn hại những nguyên tắc căn bản của luật pháp, làm suy yếu các định chế dân chủ và gây thiệt hại nặng nề về kinh tế và xã hội. Cũng theo TI, nỗ lực chống rửa tiền chỉ thành công phần nào ở 12 quốc gia, trong đó có Đức, Luxembourg, Thụy Sĩ, Anh và Mỹ.
Chỉ riêng năm 2013, các nước đang phát triển đã thiệt hại khoảng 1.100 tỉ USD vì những dòng tài chính bất minh, phần lớn là sự chuyển tiền bất hợp pháp từ nước này sang nước khác, và các hệ thống ngân hàng là phương tiện chủ yếu bị các nhóm tội phạm xuyên quốc gia lợi dụng cho mục đích của chúng. Vì vậy, theo các nhà bình luận quốc tế, để chống nạn hối lộ, tham nhũng và rửa tiền, bộ máy giám sát của các ngân hàng phải đủ mạnh để hoạt động một cách có hiệu quả. Thêm vào đó, các chính sách tài chính của từng quốc gia, nhất là ở các nước đang phát triển, phải được cải tiến và củng cố để ngăn chặn nạn rửa tiền tận gốc rễ của nó, tức phải ngăn chặn nạn hối lộ và tham nhũng đang phát triển tràn lan tại một số nước. Bằng cách tăng cường các kênh thông tin và tạo điều kiện cho người dân góp phần giám sát các hoạt động ngân hàng, chính phủ và các tổ chức phi chính phủ trên thế giới sẽ hình thành những cơ chế chống tham nhũng xuyên quốc gia. Để làm được việc này, theo TI, họ phải công bố định kỳ hằng năm những báo cáo về hoạt động chống rửa tiền theo tiêu chuẩn do các tổ chức quốc tế quy định, bao gồm hoạt động của Lực lượng đặc nhiệm về Hoạt động Tài chính (FATF) và nhóm nước G20. TI cũng cho rằng đó chỉ mới là bước khởi đầu trên con đường dài làm trong sạch hệ thống tài chính toàn cầu bằng cách loại ra ngoài những đồng tiền bẩn đang thao túng đời sống kinh tế – xã hội của cư dân trên hành tinh.
- Lê Nguyễn tổng hợp
