Đà Nẵng năm thứ hai liên tục đứng hàng đầu bảng xếp hạng về môi trường kinh doanh, điều hành kinh tế và cải cách hành chính của chính quyền các tỉnh thành ở Việt Nam. Như vậy đây là lần thứ năm tỉnh này dẫn đầu cả nước về môi trường kinh doanh.
Báo cáo Năng lực Cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) năm thứ 10 của Phòng Thương mại và Công nghiệp VN (VCCI) phối hợp với tổ chức USAID (Hoa Kỳ) công bố hôm 16-4, khảo sát ý kiến của 11.500 doanh nghiệp, trong đó có 1.491 doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).
Theo kết quả khảo sát, Đà Nẵng được coi là điểm đến ưa thích của doanh nghiệp FDI nhờ mức độ minh bạch và khả năng tiếp cận tài liệu pháp lý, quy hoạch. Địa phương này cũng dẫn đầu về chỉ số đào tạo lao động, thứ hai về thu hút đầu tư dân doanh và thứ ba về cơ sở hạ tầng.
Trong khi đó, Đồng Tháp đứng thứ hai nhờ các chỉ số gia nhập thị trường, tính năng động, chi phí thời gian, thiết chế pháp lý. Xếp hạng tiếp theo là Lào Cai, TP. Hồ Chí Minh và Quảng Ninh. Hà Nội xếp thứ 26 và xếp chót là Điện Biên ở vị trí 63.
Khảo sát cho biết trong năm 2014 có dấu hiệu khởi sắc về môi trường kinh doanh, tỷ lệ doanh nghiệp trong nước tăng quy mô đầu tư vốn đã tăng trở lại (10,8%) sau hai năm giảm xuống mức thấp nhất. Lần đầu tiên trong vòng chín năm, quy mô vốn trung bình của doanh nghiệp đã tăng đến mức cao nhất, trung bình là 15,1 tỉ đồng, gấp đôi so với quy mô của năm 2006. Tỷ lệ doanh nghiệp tuyển dụng thêm lao động cũng tăng gần gấp đôi (11,5%) so với mức chạm đáy năm 2012 và 2013.
Báo cáo nói lần đầu tiên trong năm năm công bố PCI gần đây, niềm tin của doanh nghiệp có dấu hiệu hồi phục. Theo đó năm qua tại các tỉnh thành có những cải thiện rõ rệt nhất ở lĩnh vực “gia nhập thị trường”, tiếp đến là “tính minh bạch”, “dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp”, “đào tạo lao động” và “chi phí thời gian”.
Nhìn chung, thời gian chờ đợi của doanh nghiệp để chính thức đi vào hoạt động giảm đi.
Chất lượng và hiệu quả vận hành của các bộ phận “một cửa” tăng lên. Doanh nghiệp tham gia nhiều hơn vào quá trình hoạch định chính sách, vai trò của các hiệp hội địa phương được khẳng định. Mức độ hài lòng về chất lượng các dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp và đào tạo lao động cũng tăng lên.
Thế nhưng tình trạng hối lộ, tham nhũng bị cho là tăng lên qua cụm từ “chi phí không chính thức” để chỉ tệ nạn này. Theo đó khoảng 17% các doanh nghiệp FDI thừa nhận rằng họ đã trả phí không chính thức để có được giấy phép đầu tư và 31% trả hoa hồng khi cạnh tranh giành các hợp đồng của cơ quan nhà nước.
Hành vi bôi trơn trong quá trình xin cấp phép có xu hướng giảm nhẹ so với năm 2013, ngược lại hối lộ trong quá trình ký kết giành hợp đồng thì lại tăng cao đáng ngạc nhiên, gấp ba lần số điểm ghi nhận trong năm ngoái.
Năm 2014, khoảng 32% doanh nghiệp cho biết tổng chi phí không chính thức của họ hơn 1% thu nhập mỗi năm, năm nay con số này là 38%.
Nhóm nghiên cứu cảm thấy lo ngại nữa là nhóm dẫn đầu có xu hướng chững lại và các địa phương dẫn đầu tương đối thiếu sáng kiến trong cải cách. Ví dụ như Bình Dương, từng có mặt trong năm vị trí đầu tiên suốt thời kỳ 2007-2010, nhưng tụt xuống thứ 30 năm 2013 và chỉ cải thiện được ba bậc năm nay.
Thống kê cho thấy, nếu lấy tiêu chí tối thiểu bốn lần được lọt vào Top 10 thì có chín tỉnh thành được ghi tên gồm Bắc Ninh, Bình Định, Bình Dương, Đà Nẵng, TP. Hồ Chí Minh, Đồng Tháp, Lào Cai, Vĩnh Long và Vĩnh Phúc.
Nguyễn Thắng (DNSGCT)
