Các nhà khoa học vừa có thêm một bước tiến lớn trong việc sản xuất tinh trùng trong phòng thí nghiệm từ tế bào gốc.
Phát biểu tại hội nghị thường niên Progress Educational Trust tại London, Azim Surani, Giám đốc nghiên cứu về sinh trắc học và biểu sinh học tại Viện Gurdon của Đại học Cambridge, cho biết: Nhóm nghiên cứu đã vượt qua một cột mốc quan trọng trên con đường sản xuất tinh trùng trong phòng thí nghiệm. Nghiên cứu này hứa hẹn một ngày nào đó có thể sản xuất tinh trùng và trứng từ tế bào gốc hoặc ngay cả tế bào da người lớn. Đây là tia hy vọng mới cho những người vô sinh, hiếm muộn đang mòn mỏi đợi chờ.
Trước đây, các nhà khoa học đã từng dùng tế bào gốc để tạo nên tinh trùng chuột có thể sống được với đầy đủ chức năng, sau đó dùng chúng phát triển thành những cá thể chuột con khỏe mạnh. Một nhóm nghiên cứu khác đã từng cấy các tế bào mầm đang phát triển vào tinh hoàn của chuột để tạo nên những tế bào hoàn toàn giống như tinh trùng. Tuy nhiên, dạng “tinh trùng” này vẫn không có khả năng thụ tinh cho trứng.
Tuy nhiên, đây mới chỉ là thành công bước đầu trong nghiên cứu, các nhà khoa học không đảm bảo chính xác về kết quả giống hoàn toàn tinh trùng. Tinh trùng tự nhiên có cơ chế phát triển riêng để biến đổi từ tinh tử thành tinh trùng trưởng thành. Tuy nhiên, qua theo dõi một cách chặt chẽ quá trình phát triển của tinh trùng qua các giai đoạn phân bào phức tạp, các nhà khoa học phát hiện rằng trong vài tuần đầu tiên, các tế bào trong nghiên cứu trở thành tinh trùng hoặc trứng đã phát triển theo một quỹ đạo chung, sau đó tám tuần thì mới tách ra khỏi con đường đó để tiếp tục trưởng thành hoàn chỉnh.
Ở nghiên cứu tiến hành gần đây, họ đã rút ngắn thời gian, tạo ra những tế bào trong bốn tuần. Hiện tại, các nhà nghiên cứu muốn kéo dài thời gian đó ra tám tuần để tạo nên những con tinh trùng và trứng với chức năng hoàn toàn tách biệt. Với mục tiêu đó, nhóm đã tạo ra những tinh hoàn nhân tạo, trong đó có các tế bào sinh dục (nuôi cấy trong phòng thí nghiệm) được treo trong môi trường dạng gel. Với kết quả ban đầu này, các nhà nghiên cứu đã giúp những tế bào tinh trùng hoặc trứng “giống thật hơn” ở cấp độ chức năng, từ đó cho phép chúng phát triển một cách đầy đủ như trong tự nhiên.
Mặt khác, nghiên cứu này cũng vướng phải nhiều mối lo ngại xoay quanh vấn đề an toàn và mặt đạo đức, nếu thành công thì đây sẽ là một niềm hy vọng cho những ai đang mắc bệnh vô sinh hiếm muộn. Sắp tới, chúng ta hoàn toàn tin tưởng về một tương lai chỉ cần dùng tế bào da của cha và mẹ là đã có thể tạo ra những đứa con với đặc điểm di truyền hoàn toàn giống như khi quá trình tương tự xảy ra một cách tự nhiên.
