Các chiến binh của tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) đã tiến vào thành phố Kobane thuộc Syria sau thời gian bao vây lực lượng người Kurd đang chiến đấu kiên cường tại đây và việc thất thủ chỉ còn là vấn đề thời gian.
Nếu chiếm được Kobane thì IS sẽ kiểm soát một dải biên giới giữa Syria và Thổ Nhĩ Kỳ, quốc gia có quân dọc biên giới nhưng chưa can thiệp để cứu Kobane. Theo giới quan sát, ít nhất 400 người đã chết sau ba tuần giao tranh tại Kobane.
Kobane và các ngôi làng xung quanh có dân số khoảng 400.000, chủ yếu là người Kurd.
Từ khi quân chính phủ Syria rút đi hai năm trước, các đảng người Kurd đã kiểm soát khu vực. Nhưng trong nửa đầu năm nay, IS đã chiếm nhiều vùng lân cận, khiến Kobane bị bao vây từ ba phía.
Các chiến binh IS đã tiến vào các quận phía đông của Kobane và treo cờ đen của họ trên các tòa nhà và các điểm cao. Hơn 160.000 người Syria, chủ yếu là người Kurd, đã bỏ chạy khỏi nơi này nhưng vẫn còn hàng ngàn dân thường ở đây.
Quân đội Kurd đang chống trả bằng mọi khả năng có thể với số vũ khí ít ỏi mà họ có và người ta dự đoán nếu họ không ngăn được quân IS thì sẽ có thảm sát lớn.
Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ xác nhận liên minh do họ dẫn đầu vừa tiến hành không kích và đã tiêu diệt hai vị trí chiến đấu của IS ở phía nam Kobane, tuy nhiên các cuộc không kích này không mang lại hiệu quả đáng kể.
Kobane, thành phố biểu tượng cho sự kháng cự của người Kurd tại Syria sắp rơi vào tay quân thánh chiến IS, thế nhưng thái độ lãnh đạm của chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ đã khiến cho khoảng 15 triệu người Kurd tức giận.
Vì sao Thổ Nhĩ Kỳ lại ngăn cản người Kurd trong nước đến Syria tham chiến? Bởi đối với Ankara, Đảng PKK (Đảng Công nhân người Kurd) ở Syria còn nguy hiểm hơn cả tổ chức Nhà nước Hồi giáo. PKK là tổ chức đã tiến hành đấu tranh ly khai đẫm máu ở đông nam Thổ Nhĩ Kỳ trong ba thập niên qua. Khu tự trị của người Kurd ở biên giới Syria và Thổ Nhĩ Kỳ làm gia tăng thêm ý chí thành lập một nước Kurdistan mà cả Ankara và Nhà nước Hồi giáo IS đang muốn loại bỏ.
Dù Nghị viện Thổ Nhĩ Kỳ đã bật đèn xanh cho phép chính phủ tiến hành các chiến dịch quân sự chống lại tổ chức IS đang trên đà chiếm đánh Kobane, Ankara vẫn đặt ra ba điều kiện, đó là: hình thành vùng cấm bay, an ninh cho vùng biên giới, hướng dẫn và huấn luyện cho các chiến binh phe nổi dậy ôn hòa tại Syria và tại Iraq.
Trên thực tế, chính quyền Ankara e ngại những đòi hỏi của người Kurd trên lãnh thổ sẽ lan tỏa. Sự hình thành khu tự trị Rojava hồi tháng 11-2013 có nguy cơ gợi ý cho những người Kurd tại Thổ Nhĩ Kỳ. Dù rằng đã có những cuộc thương lượng hòa bình giữa chính quyền Ankara với lãnh đạo đảng PKK hiện đang bị cầm tù, nhưng không lúc nào chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ bỏ qua cơ hội nhắc đi nhắc lại rằng IS và PKK cùng nguy hiểm như nhau.
Trước thái độ không sốt sắng can thiệp chống lại tổ chức Nhà nước Hồi giáo của Thổ Nhĩ Kỳ, Washington đã tăng cường áp lực lên Ankara.
Tướng Mỹ John Allen, người đứng đầu liên minh chống khủng bố do Hoa Kỳ lãnh đạo đã có mặt tại thủ đô Ankara từ hôm 9-10 với nhiệm vụ thuyết phục chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ can thiệp vũ trang chống lại các chiến binh thánh chiến.
V.Đ
