Theo nhận định của Tổ chức bệnh Celiac (bệnh không dung nạp gluten), những người mắc bệnh tự miễn thường không thể tiêu hóa gluten, một loại protein trong lúa mì, lúa mạch đen và lúa mạch.
Bệnh celiac ảnh hưởng đến 1/100 người, còn tại Hoa Kỳ có đến 13% người gặp khó khăn về tiêu hóa gluten, mặc dù không mắc bệnh celiac.
Một nghiên cứu gần đây trên tạp chí The Psychiatric Quartely and Gastroenterology cho biết thêm, chỉ có từ 0,5 đến 13% người không mắc bệnh celiac (gọi là NGCS), một dạng nhẹ hơn của bệnh.
Mặc dù ở những người này, ruột non không bị tổn thương giống như bệnh celiac nhưng nếu nhạy cảm với gluten vẫn có thể có các triệu chứng bệnh tương tự. Dưới đây là một số biểu hiện của bệnh celiac.
Khô da
Nhiều bệnh nhân NGCS thường bị khô da, phát ban, mụn và bệnh chàm. Tuy nhiên, những vấn đề về da này khác với bệnh viêm da, một dạng thường gặp của bệnh celiac.
Biểu hiện của viêm da là phát ban mạn tính và các mụn nước màu đỏ, chứa đầy dịch lỏng. Những chỗ sưng thường xuất hiện ở cánh tay gần khuỷu tay, đầu gối và mông, và dọc theo chân tóc.
Đầy hơi
Tiến sĩ Rabia De Latour, chuyên khoa tiêu hóa Đại học Y khoa New York cho biết, dấu hiệu của khó tiêu hóa gluten là dạ dày sưng và mềm.
Mặc dù các rối loạn đường ruột mạn tính cũng gây đầy hơi, nhưng nếu bụng thường xuyên có cảm giác sưng và đau, đặc biệt khi khi ăn nhiều thực phẩm chứa gluten, hãy đến gặp bác sĩ vì đây là một trong những triệu chứng của không dung nạp gluten cần cảnh giác.
Đau bụng
Nghiên cứu trên The American Journal of Clinical Nutrition cho thấy khoảng 83% người nhạy cảm với gluten cảm thấy đau bụng sau khi ăn gluten.
Do vậy, nếu nghi ngờ mắc bệnh hãy có một nhật ký thực phẩm để viết ra những thứ bạn ăn và bất cứ cơn đau bụng quặn nào, nếu có (cũng như bất cứ vấn đề nào khác), để theo dõi thực phẩm nào có khả năng gây ra các triệu chứng của bệnh.
Sương mù não
Nhạy cảm gluten ảnh hưởng đến não nhiều hơn là ruột. Nhiều người mắc bệnh cho biết, họ cảm thấy có hội chứng sương mù não, gây mất trí nhớ hoặc không thể tìm được những từ thích hợp khi nói chuyện.
Tuy vậy, tình trạng suy giảm trí nhớ, mất tập trung mức độ nhẹ nhanh chóng được cải thiện trong năm đầu tiên không tiêu thụ gluten.
Mệt mỏi
Người nhạy cảm với gluten thường thiếu năng lượng, như ngủ tám giờ đồng hồ mỗi ngày nhưng vẫn cảm thấy kiệt sức vào ngày hôm sau.
Ở người bệnh celiac, suy dinh dưỡng và thiếu máu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng uể oải, chậm chạp do ruột không hấp thu các chất dinh dưỡng đúng cách. Đó là lý do nhiều người nhạy cảm với gluten thường cảm thấy mệt mỏi trong ngày.
Đau đầu, trầm cảm
Bệnh nhân celiac và nhạy cảm với gluten thường bị đau nửa đầu hơn là những người không có bệnh. Dấu hiệu của đau nửa đầu là cảm thấy đau nhói ở một bên đầu, có cảm giác buồn nôn và nhạy cảm với ánh sáng, âm thanh.
Trong nhiều trường hợp, các triệu chứng bệnh gây khó khăn cho những hoạt động trong ngày. Hơn nữa, những người không dung nạp gluten làm tăng khả năng bị trầm cảm chỉ sau vài ngày tiêu thụ gluten.
Giảm cân không chủ ý
Bệnh celiac thường gây giảm cân do ruột non bị tổn thương, không thể hấp thu chất dinh dưỡng. Đây không phải là trường hợp của bệnh nhân NGCS, nhưng người nhạy cảm với gluten vẫn có thể giảm cân thấy rõ.
Họ thường hạn chế ăn uống vì sợ cơn đau xuất hiện sau khi ăn một số thực phẩm và điều này có thể dẫn đến giảm cân.
Đau khớp
Người mắc bệnh celiac khi tiêu thụ gluten gây ra tình trạng viêm toàn thân, có thể dẫn đến nhiều vấn đề nghiêm trọng bên ngoài ruột bao gồm đau khớp giống như hội chứng đau cơ xơ hóa, trong khi 11% bệnh nhân NGCS có cảm giác đau nhức các khớp.
Hiện các thử nghiệm lâm sàng đang được tiến hành để tìm hiểu về mức độ phổ biến của triệu chứng bệnh ở những người nhạy cảm với gluten.
