Nếu nói Premier League là giải đấu hấp dẫn nhất thế giới, sẽ còn nhiều ý kiến tranh cãi, phản bác, cho rằng La Liga (Tây Ban Nha) với trận cầu “siêu kinh điển” Real Madrid – Barcelona, hay Bundesliga (Đức) với những trận cầu cống hiến, rồi Serie A (Ý) đầy tính chiến thuật hấp dẫn hơn, thì khi nói giải bóng đá có bản quyền đắt nhất thế giới, chẳng ai có thể tranh giành “ngôi vị” này với giải Ngoại hạng Anh. Bản quyền của Premier League quá đắt và ngày càng đắt hơn. Đắt đến nỗi người ta phải chia thành từng “gói thầu” nhỏ cho từng khu vực trên thế giới.
Đắt nhưng xắt ra miếng, đơn vị nào nắm được bản quyền Premier League sẽ không lo bị ế, bởi chẳng có kênh truyền hình trả tiền tầm cỡ nào dám để cho khán giả của mình bị “bỏ đói” Premier League. Tại nhiều quốc gia, đặc biệt ở châu Á (bao gồm nước ta), Premier League là giải đấu được theo dõi nhiều nhất và là món ăn không thể thiếu của các kênh truyền hình trả tiền. Hiện có khoảng 2,7 tỉ người theo dõi giải Premier League, trong đó khu vực châu Á – Thái Bình Dương chiếm hơn 38%.
Chính vì điều này mà ngay từ đầu tháng 11, khi các kênh truyền hình trả tiền của nước ta còn chưa biết phải tranh mua bản quyền Premier League (cho giai đoạn 2016-2019) ở đâu, thì Bộ Thông tin và Truyền thông đã có công văn gửi cho họ, dĩ nhiên nội dung liên quan đến việc mua bản quyền của Premier League. Theo đó, Bộ này đã nhận được nhiều ý kiến phản ánh từ các cơ quan truyền thông, thông tấn, báo chí và báo cáo của các tổ chức, đơn vị có liên quan cho thấy giá bản quyền Premier League phát sóng tại Việt Nam có xu hướng tăng nhanh trong các giai đoạn vừa qua và có nhiều khả năng sẽ tiếp tục xảy ra việc tăng giá bản quyền đối với thị trường Việt Nam trong các mùa giải tới. Việc mua bản quyền với mức giá tăng cao liên tục và hình thức mua độc quyền như vậy đã gây ảnh hưởng lớn đến xã hội và tới quyền lợi của số đông người xem trên toàn quốc, nên Bộ đề nghị các đơn vị kinh doanh truyền hình trả tiền trong cả nước đoàn kết, nâng cao tinh thần vì lợi ích chung của đất nước, lợi ích cộng đồng xã hội… để cùng phối hợp chặt chẽ, chủ động trong đàm phán bản quyền Premier League trên tinh thần không chấp nhận mua bản quyền bằng mọi giá, hạn chế tối đa việc thông qua các đối tác trung gian làm tăng giá bản quyền và các hành vi cạnh tranh không lành mạnh để tránh bị mất kiểm soát, buộc phải chấp nhận những yếu tố bất lợi khi mua bản quyền!
Mà nước ta chỉ là một trong những nước chi ra ít nhất để có bản quyền Premier League trong giai đoạn 2013-2016 (22,4 triệu bảng, tương đương 35 triệu USD). Con số này tại Nhật Bản là 24 triệu bảng, Hàn Quốc (26 triệu bảng), Indonesia (52 triệu bảng), Hongkong và Malaysia (130 triệu bảng), Singapore (194 triệu bảng) và Thái Lan lên đến 209 triệu bảng. Trong ba mùa giải, từ 2013 đến 2016, Premier League đã đem về 2,23 tỉ bảng tiền bản quyền truyền hình (743 triệu bảng/năm) cho ban tổ chức từ ngoài nước Anh. Premier League còn thu hơn 1 tỉ bảng/năm từ việc bán bản quyền truyền hình trực tiếp các trận đấu cho hai hãng truyền hình nổi tiếng của Anh là Sky và BT Sport.
Đến cuối tuần qua, các kênh truyền hình trả tiền nước ta đã biết mình cần phải làm việc với ai khi “phối hợp chặt chẽ” theo tinh thần của Bộ Thông tin và Truyền thông để không bị ép giá cho gói bản quyền Premier League giai đoạn 2016-2019. Ngày 14-11, Công ty MP & Silva thông báo họ đã giành được bản quyền giải đấu Premier League khu vực Đông và Đông Nam Á. Điều này đồng nghĩa với việc công ty thể thao đa quốc gia này sẽ là nhà phân phối độc quyền giải Premier League cho 28 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó có Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan… và Việt Nam. MP & Silva từng bán bản quyền Premier League cho kênh truyền hình K+ trong ba mùa giải, từ 2010-2013. Giai đoạn từ 2013-2016, họ đấu thầu thua Công ty IMG (Mỹ) và giờ đây trở lại nước ta trong ba mùa giải tới.
Nếu theo những gì đang diễn ra trên thế giới thì bản quyền Premier League trong giai đoạn 2016-2019 chắc chắn cao hơn ba năm trước đó. Tại Anh, hai hãng Sky và BT Sport đã phải bỏ ra 1,7 tỉ bảng/năm, tăng 70% so với ba năm trước. Ở Mỹ, hãng truyền hình NBC trả gần 1 tỉ bảng để sở hữu bản quyền trong sáu năm, từ 2016 đến 2022, gấp gần bốn lần số tiền trả cho giai đoạn 2013-2016. Các thị trường châu Á cũng có mức tăng đáng kể. Hãy chờ xem người hâm mộ Việt Nam sẽ được thưởng thức các trận đấu của Premier League với giá như thế nào trong thời gian tới.
- Địch Vân
