Theo cây bút Jennifer Medina của báo New York Times, muốn biết sự thay đổi triệt để về nhân khẩu học tại quận Cam (bang California, nơi có một cộng đồng đông đảo người Việt) chỉ cần quan sát những gì diễn ra trong bữa ăn ở đây. Không đâu trên đất nước Mỹ rộng lớn và đa chủng tộc có sự thay đổi rõ nét như vậy thể hiện qua sự phong phú của các nhà hàng, quán ăn của người nhập cư đến từ khắp nơi với những thực đơn có thể làm hài lòng thực khách cũng đa chủng tộc, nhất là với các cộng đồng người Hoa, người Mễ và người Việt. Đặc biệt là sự xuất hiện của những quán ăn lưu động, nơi cung ứng những suất ăn nhanh với giá rẻ, ngon miệng và tiện lợi.
Phan Hợp với Dos Chinos
Trong số những xe ẩm thực lưu động được cư dân quận Cam ưa chuộng, có một chiếc của gia đình anh Phan Hợp. Với tên gọi là Dos Chinos – theo tiếng Tây Ban Nha, ngôn ngữ của người Mễ có nghĩa là “người Trung Hoa” nhưng với những cộng đồng nói tiếng Tây Ban Nha ở California từ “Chino” được hiểu là “người châu Á”.
Bất kể lúc nào, mỗi khi Dos Chinos dừng lại đều có đông thực khách chờ đợi
Các đôi bạn trẻ còn nhờ Dos Chinos đãi tiệc cưới
Phan Hợp theo gia đình đến nước Mỹ định cư khi anh còn bé. Sau một thời gian ngắn sống ở bang North Carolina, nơi mà ký ức Phan Hợp vẫn còn in đậm món gà rán quen thuộc của người Mỹ, gia đình anh chuyển tới California và mở một chuỗi nhà hàng chuyên bán món ăn Việt, tất nhiên không thiếu món phở truyền thống. Khi Phan Hợp trưởng thành, cha mẹ anh muốn con trai nối nghiệp nhưng họ không ngờ anh lại có dự tính hoàn toàn khác. Đầu năm 2010, khi Phan Hợp có ý định mở một xe ẩm thực lưu động, cha mẹ anh đều bật cười với ý tưởng họ cho là ngây ngô của con trai và bảo rằng những bạn bè người Việt của họ “sẽ không bao giờ muốn ăn ở đó”. Đúng như lời “các cụ”: khách hàng của quán ăn lưu động Dos Chinos hầu như là người trẻ, phần lớn ở độ tuổi dưới ba mươi. Theo Phan Hợp, anh nảy ra ý tưởng đó khi khảo sát cộng đồng dân cư vùng Nam California, nơi có sự pha trộn ngày càng mạnh mẽ về mặt ẩm thực giữa những người gốc gác châu Á và những người đến từ các nước Mỹ Latinh.
Phan Hợp: “Những gì chúng tôi từng nghĩ là chuyện phiêu lưu bây giờ đã thật bình thường”
Dù chưa từng qua trường lớp nào về nghề nấu bếp, Phan Hợp đã xây dựng một thực đơn cho riêng Dos Chinos đồng thời hướng dẫn nấu các món ăn cho các đầu bếp. Đó là các món được anh sáng tạo trên cơ sở đã nhiều năm trải nghiệm ẩm thực đường phốở Nam California cũng như từ những món ăn Mễ anh được bạn bè đãi. Trong ẩm thực Việt, quả bơ không phải là nguyên liệu quen thuộc để chế biến các món ăn, ngoài cách làm salad kiểu Pháp. Những năm học trung học, Phan Hợp được bạn học người Mễ mời ăn món bánh ngô tortilla với thịt bò và trái bơ nghiền trộn chút muối. Không ngờ món ăn ấy đã “đánh thức” các giác quan của anh, bắt đầu hình thành nơi anh tình yêu đối với văn hóa ẩm thực và từ đó Phan Hợp quan tâm đến những món ăn ở vùng quận Cam mà anh lớn lên.
Một thương hiệu ẩm thực mới mẻ
Danh sách các món ăn của Dos Chinos khá dài: thịt heo quay Bolsa (thịt heo quay kiểu Việt Nam ăn kèm với bắp cải và xốt salsa verde kiểu Ý), cà ri gà Hollywood (cà ri gà nấu kiểu Thái với nước cốt dừa, thêm xốt kem tamarind), Dos Chinos asada (thịt bò xào hành tây kiểu Việt Nam với xốt salsa verde), thịt nướng Garden Grove (thịt bò nướng kiểu Hàn Quốc ăn kèm bắp cải và xốt kem), tôm Oahu (tôm chiên kiểu Hawaii ăn kèm bắp cải, xốt dứa và xốt kem)… cùng hàng loạt các món ăn thông dụng của người Mễ như taco, burrito, tortilla, papas, quesadilla… hay món bánh phó mát siracha-tapatio, nhưng với những biến tấu theo kiểu riêng của Dos Chinos mà vẫn giữ được hồn cốt của ẩm thực Mexico. Nhất là các thứ nước xốt được chính Phan Hợp chế biến đã “gây nghiện” cho thực khách quen thuộc của Dos Chinos. Các món ăn có giá từ 2,5 USD đến 7-8 USD, chỉ những phần combo (thêm khoai tây chiên và cả nước giải khát) mới lên đến 10 USD. Được ưa thích nhất trong thực đơn đa dạng của Dos Chinos chính là món heo quay Bolsa.
Món thịt heo quay Bolsa được ưa thích nhất
Thịt bò khoai tây chiên kiểu Dos Chinos
Bắt đầu đi vào hoạt động từ tháng 4-2010, chỉ sau chưa đầy một năm Dos Chinos đã trở thành một thương hiệu ẩm thực ở quận Cam với đông đảo thực khách quen, những người luôn chờ đợi chiếc xe tải được trang trí những hình vẽ và màu sắc sặc sỡ bắt mắt đến những điểm dừng nhất định và mở cửa phục vụ. Phóng viên Hannah Fry của báo The Orange County Register đã mô tả “khách hàng xếp hàng ở Dos Chinos những khi xe dừng trước các quán bar, các công viên hay các khu mua sắm quanh vùng quận Cam, nơi từ lúc Phan Hợp còn nhỏ đến nay đã có biết bao đổi thay”. Đó là nơi có tới 1/3 cư dân là người nói tiếng Tây Ban Nha, gần một 1/5 là người gốc Á theo một cuộc điều tra dân số mới nhất, tăng gần 40% so với một thập niên trước. Đại đa số cư dân các thành phố chính ở quận Cam như Buena Park, Fullerton và Anaheim là người gốc Á và Mỹ Latinh. Chính sự pha trộn các sắc dân ở địa phương khiến ẩm thực cũng chịu ảnh hưởng của sự pha trộn ấy. Người Việt, người Hoa, người Lào hay Campuchia di dân cũng thường ăn các món Mễ và ngược lại. Anh David Gonzales, 39 tuổi sống ở Fullerton, một fan của Dos Chinos cho biết đứa con trai ba tuổi của anh – “một thằng nhóc Mexico chính hiệu” nhưng rất thích ăn các món làm từ đậu nành của người Nhật cũng như cơm Việt, cơm Tàu, cơm Nhật. “Nó chén những thứ mà tôi chưa từng nếm khi lớn lên”, anh nói.
Món tôm Oahu
Khi được hỏi về sự thành công ngoài mong đợi của Dos Chinos, Phan Hợp đã bật cười: “Những gì chúng tôi từng nghĩ là chuyện phiêu lưu bây giờ đã thật bình thường”. Dù loại hình xe ẩm thực lưu động (food truck) cũng bị những dè bỉu (như tạp chí Forbes từng đưa food truck lên hàng đầu trong bài Tám xu hướng ẩm thực tệ hại ở Mỹ – America’s 8 worst food trends) nhưng với những thực khách bình dân của vùng Nam California thì những food truck như Dos Chinos là người bạn đồng hành thân thiết của họ. Và chính các food truck đã biểu hiện sự liên kết chủng tộc về mặt văn hóa của nước Mỹ vậy.
Thu Thảo
