Nhà Trắng ngày 3-11 vừa ra khuyến cáo cảnh báo về các mối nguy nếu Quốc hội không thông qua Hiệp định Tự do Thương mại Xuyên Thái Bình Dương (TPP) theo đó hàng triệu công ăn việc làm của người Mỹ có thể bị rủi ro nếu một hiệp định đối phương do Trung Quốc dẫn đầu được thực thi.
Trong nỗ lực gia tăng thúc đẩy lần cuối để thuyết phục Quốc hội chuẩn thuận TPP trong hai tháng tiếp sau cuộc bầu cử 8-11, các giới chức cao cấp của chính quyền tuyên bố 35 lĩnh vực công nghiệp Mỹ sẽ mất sân so với các nhà cạnh tranh từ Trung Quốc chỉ riêng tại thị trường Nhật.
Trong cuộc khảo sát mới đây, Hội đồng Cố vấn Kinh tế Chính phủ Mỹ ước tính rằng Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RECAP) do Trung Quốc dẫn đầu có phần chắc sẽ hạ giảm thuế của Nhật đánh vào hàng hóa Trung Quốc từ 5 đến 10 điểm phần trăm. Nếu TPP không được thông qua, các công ty Mỹ sẽ bị vướng với thuế suất của Nhật trung bình cao gấp đôi so với các nhà cạnh tranh từ Trung Quốc.
Trung Quốc đang thương lượng RECEP với 16 nước châu Á, trong số này có bảy nước cũng ký kết thỏa thuận TPP bao gồm Nhật, Australia, New Zealand, Việt Nam, Malaysia, Singapore và Brunei.
Trong một diễn biến liên quan, Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama sẽ tham dự Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC) gồm 21 thành viên ở Peru từ ngày 18 đến 20-11, nhân dịp này ông cũng sẽ dự sự kiện bên lề về TPP.
Hãng tin Nhật Kyodo dẫn thông cáo của Nhà Trắng cho biết rằng ông Obama sẽ nhấn mạnh tới “sự hậu thuẫn của Hoa Kỳ cho các định chế khu vực châu Á – Thái Bình Dương cũng như nỗ lực hội nhập kinh tế thông qua thương mại và việc tự do hóa đầu tư”.
Còn về hội nghị TPP bên lề APEC, ông Obama sẽ “tập trung vào nỗ lực kêu gọi Quốc hội và người dân Mỹ thông qua TPP mà không tiếp tục trì hoãn”.
Số phận của thỏa thuận thương mại tự do với sự tham gia của 12 quốc gia vành đai Thái Bình Dương hiện trong thế bấp bênh vì cả hai ứng viên tổng thống của Đảng Cộng hòa và Dân chủ đều lên tiếng phản đối thỏa thuận được không ít người coi là lịch sử này.
Nhà Trắng viết thêm trong thông cáo rằng tổng thống Hoa Kỳ sẽ “nhấn mạnh việc tiếp tục hậu thuẫn các tiêu chuẩn cao, có thể thi hành được, mà sẽ mang lại lợi ích cho các công nhân và doanh nghiệp Mỹ trong khi củng cố an ninh quốc gia của Mỹ ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương”.
Theo Kyodo, TPP là một trọng tâm của chính sách tái xoay trục sang châu Á của ông Obama trong bối cảnh Trung Quốc đang trỗi dậy.
Tổng thống Mỹ từng cam kết sẽ thúc đẩy hiệp định này qua Quốc hội Mỹ trong thời kỳ được gọi là “vịt què” giữa cuộc bầu cử ngày 8-11 và lúc ông rời nhiệm sở vào tháng 1-2017.
V.Đ (DNSGCT)
