Cung cách phục vụ chuyên nghiệp nhưng ít ai biết rằng tất cả mục tiêu cạnh tranh về phân khúc cao cấp này đều tập trung vào những chiếc ghế. Con số mà các hãng hàng không phải chi để sở hữu những chiếc ghế cao cấp thu hút những thượng khách nhiều tiền trên chuyến bay của mình sẽ lý giải tại sao giá vé hạng thương gia hay hạng nhất luôn phải cao gấp nhiều lần so với vé hạng phổ thông.
Ngược dòng thời gian, những khoang khách hạng thương gia trên máy bay lần đầu tiên xuất hiện vào thập niên 70 với những chiếc ghế bành có kích cỡ rất to được thiết kế với phần gác chân và lưng ghế có thể ngả ra sau 40o. Đến cuối thập niên 90, những chiếc ghế trên khoang này được thiết kế tạo sự thoải mái nhiều hơn cho hành khách trên những máy bay có thể bay liên tục từ 10 đến 14 tiếng như dòng máy bay B777, hành khách hạng cao cấp có thể có được những giấc ngủ dài mà không bị ngắt quãng trong suốt chuyến bay với những chiếc ghế ngồi có thể ngả sâu hơn đến 60o. Và hiện nay, khi có sự thay đổi trong nhu cầu của hành khách cùng với sự phát triển của ngành công nghiệp hàng không thương mại đến từ khu vực Trung Đông và châu Á đã khởi đầu một sự thay đổi khá sâu sắc trong thiết kế khoang khách hạng cao cấp trên các chuyến bay.
Hàng tỉ USD đã được các hãng hàng không đổ vào cho các dự án nghiên cứu và phát triển các loại ghế với những đặc tính tiện nghi mang tính cải tiến về khoa học kỹ thuật cùng với những tính năng thu hút hành khách khác. Theo một bài phân tích trên tờNew York Times, chi phí để sản xuất và lắp đặt chiếc ghế khoang hạng thương gia có thể lên đến 80 ngàn USD và ghế cao cấp trên khoang hạng nhất có thể dao động từ 250-500 ngàn USD, trong khi chi phí để lắp đặt một chiếc ghế trong khoang hạng phổ thông chỉ khoảng 2.300 USD. Bên cạnh đó, để có thể triển khai phục vụ hành khách những chiếc ghế theo kiểu mới, các nhà sản xuất phải mất ba năm cho việc thiết kế, chế tạo và sản xuất ra sản phẩm theo đúng ý tưởng và yêu cầu của hãng hàng không. Mỗi chi tiết của chiếc ghế phải được tính toán rất cẩn trọng về hình thức, chức năng, chi phí và quan trọng nhất vẫn là trọng lượng. Thông thường, các hãng hàng không rất miễn cưỡng trong việc công khai giá trị thực của những tiện nghi trên chuyến bay. Về mặt kỹ thuật, ghế là một trong số ít chi tiết thuộc máy bay có thể được lắp đặt theo tiêu chuẩn của hãng hàng không, vì vậy, nó trở thành vũ khí được trang bị để cạnh tranh giữa các hãng hàng không trong cuộc chiến thu hút khách hàng.
Theo ước tính, một chiếc ghế ngồi trên khoang hạng nhất sẽ chiếm diện tích mặt sàn của sáu đến tám ghế hạng phổ thông và một ghế hạng thương gia sẽ chiếm diện tích tương đương diện tích của bốn ghế hạng phổ thông. Đi kèm với điều này thì giá vé dành cho khách hạng nhất thường sẽ gấp đôi vé hạng thương gia, và vé hạng thương gia sẽ gấp bốn lần vé hạng phổ thông. Điều này cho thấy khách hạng thương gia là một phân khúc thị trường béo bở đối với các hãng hàng không, khi thị trường đang có sự cạnh tranh khốc liệt về giá vé đối với hành khách hạng phổ thông. Xu thế tất yếu mà các hãng hàng không đang nhắm tới tất nhiên sẽ là gia tăng số lượng ghế trong khoang hạng thương gia trên các chuyến bay. Bài toán cần phải giải quyết chính là diện tích mặt sàn và trọng lượng. Không thể chấp nhận việc giảm số lượng ghế khoang hạng phổ thông để tăng ghế khoang hạng thương gia, các hãng hàng không đang thử thách những nhà chuyên thiết kế ghế trên máy bay về khả năng sáng tạo ra những chiếc ghế được sắp đặt một cách thông minh, để trong một diện tích cố định nhưng số lượng ghế sẽ tăng thêm mà vẫn đảm bảo tiêu chuẩn thoải mái về tư thế dành cho hành khách. Khuynh hướng thiết kế mới nhất được áp dụng trên các máy bay của Emirates, Swiss Air hay Delta Airlines là chiếc ghế sẽ được thiết kế hơi ngắn hơn nhưng có thể ngả thành giường nhờ cách sắp đặt vị trí xếp chồng lên nhau, một phần của chiếc ghế khi trượt thành giường sẽ nằm phía dưới phần tay vịn của ghế phía trước. Hoặc như cách lắp đặt ghế trên khoang hạng thương gia trên dòng máy bay B777s của British Airways, được xem là cấu trúc đạt hiệu quả không gian nhất hiện nay, thì chỉ với bảy dãy nhưng có thể xếp được 56 ghế.
Đi kèm với việc tăng số lượng ghế ngồi trên khoang hạng thương gia là vấn đề tăng trọng lượng máy bay dẫn đến gia tăng phần tiêu hao nhiên liệu. Và để bù đắp cho những chiếc ghế nặng nềở khu vực đầu máy bay, các hãng hàng không tập trung vào việc giảm trọng lượng của những chiếc ghế hạng phổ thông ở phần sau bằng cách làm cho nó mỏng hơn và nhẹ hơn với các chất liệu như hợp kim nhôm hay carbon composite cho sườn ghế thay vì bằng thép.
Theo dự đoán của Tổ chức Vận chuyển Thương mại toàn cầu, năm 2013 các hãng hàng không sẽ có thể thu về hơn 270 tỉ USD từ hành khách hạng thương gia, tăng 4,3% so với năm 2012. Vì vậy, bất chấp những thống kê về sự sụt giảm nhu cầu vận chuyển hàng không trong những năm vừa qua, các hãng hàng không vẫn tiếp tục lao vào cuộc cạnh tranh khốc liệt lôi kéo hành khách phân khúc hạng thương gia bằng những chi phí đầu tư khá ấn tượng dành cho chiếc ghế ngồi của đối tượng hành khách cao cấp này trên các chuyến bay.
H.K
