Trước nhu cầu lắp đặt năng lượng mặt trời trên mái nhà tăng cao trong lĩnh vực sản xuất FDI tại Việt Nam, dẫn đầu là lĩnh vực điện tử/bán dẫn và dệt may, Việt Nam được xem là thị trường hấp dẫn đối với các nhà đầu tư phát triển năng lượng mặt trời áp mái.
Ông Chung Diệu Tuấn, Giám đốc điều hành Công ty cổ phần đầu tư Copper Mountain Energy Solar (CME Solar – Doanh nghiệp FDI được hỗ trợ bởi Cơ quan đầu tư Oman) – bày tỏ lạc quan về triển vọng thị trường, đồng thời cho biết động lực thị trường chính là nhu cầu lắp đặt năng lượng mặt trời áp mái tăng cao trong các lĩnh vực sản xuất của các công ty FDI tại Việt Nam, đặc biệt là ngành điện tử/bán dẫn và dệt may.
Theo số liệu của Nhóm Đối tác năng lượng Việt Nam (VEPG), tính đến tháng 6/2023, tổng công suất sản xuất của các hệ thống năng lượng mặt trời/năng lượng áp mái đã đạt khoảng 8GWp, so với 1GW giờ vào tháng 12/2020.
Báo cáo của Savills năm 2022 cũng nêu số liệu, tổng diện tích mái nhà công nghiệp và thương mại là khoảng 80 ngàn ha và tốc độ tăng trưởng ước tính là 10%, trong khi tổng diện tích mái nhà được sử dụng để sản xuất năng lượng mặt trời chỉ chiếm 8%.
Do đó, tốc độ tăng trưởng của thị trường năng lượng mặt trời áp mái tại Việt Nam được đánh giá là một trong những phân khúc tăng trưởng nhanh nhất về công suất lắp đặt mới trong 10 năm tới.
Một trong những thí dụ có thể kể đến Foxconn – nhà sản xuất hàng đầu cho Apple và các thương hiệu toàn cầu khác gần đây đã vận hành thành công công suất năng lượng mặt trời áp mái 19MWp tại tỉnh Bắc Giang vào tháng 6/2023, đồng thời có kế hoạch vận hành thử đợt tiếp theo của hệ thống năng lượng mặt trời áp mái vào tháng 7 năm nay với tổng công suất 32 MWp, chiếm 20% diện tích mái nhà xưởng hiện tại của Foxconn tại Việt Nam.
Công ty này đã mở rộng hoạt động tại Việt Nam nhờ các nền tảng kinh tế, chính trị, xã hội thuận lợi và đưa năng lượng mặt trời áp mái trở thành một phần quan trọng trong quá trình chuyển đổi năng lượng của Foxconn tại các nhà máy hiện tại và tương lai ở Việt Nam. Dự án đầu tiên của Foxconn được cấp phép và triển khai tốt chỉ trong vòng 3 tháng, bao gồm các công đoạn từ mua sắm, lắp đặt đến giám sát bởi các chuyên gia tư vấn kỹ thuật có tiếng trên toàn cầu.
Các “đại gia” điện tử và nhà sản xuất toàn cầu khác như Samsung, LG,… cũng đang đi theo con đường của Foxconn và dự định sẽ công bố các kế hoạch chuyển đổi năng lượng tại Việt Nam trong năm 2023. Ngoài ra, các nhà sản xuất khác cho Adidas, Nike và các thương hiệu dệt may, thời trang và giày dép khác gần đây cũng đã tích cực chuyển sang năng lượng mặt trời áp mái.
Tuy nhiên, do hệ thống năng lượng mặt trời áp mái chỉ có thể cung cấp khoảng 20%-30% nhu cầu tiêu thụ năng lượng thực tế, các doanh nghiệp FDI đặt kỳ vọng Chính phủ Việt Nam sẽ có nhiều giải pháp nhằm hiện thực hóa kế hoạch chuyển đổi năng lượng. Trong đó, cộng đồng doanh nghiệp FDI cũng đã tham gia đối thoại với Chính phủ để thúc đẩy Hợp đồng mua bán điện trực tiếp (DPPA).
