Canada, Mexico và cả EU đều tung biện pháp trả đũa đối với Mỹ sau khi chính quyền Tổng thống Donald Trump áp thuế lên thép và nhôm nhập khẩu từ các nước nói trên. Điều này làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ bùng nổ chiến tranh thương mại toàn cầu.
Hãng tin Reuters cho biết, chương trình đánh thuế kim loại nói trên được Bộ trưởng Bộ Thương mại Mỹ Wilbur Ross công bố trong một cuộc họp báo qua đường điện thoại. Quyết định này khép lại cánh cửa miễn trừ thuế thép và nhôm mà chính quyền Trump mở ra trước đó cho ba đối tác trên, đồng thời cho thấy một lập trường cứng rắn hơn của Washington trong đàm phán thương mại.
Ba tháng trước đây, chính quyền ông Trump áp thuế quan 25% lên thép và 10% lên nhôm nhập khẩu từ mọi quốc gia vào nước này. Tuy nhiên, các nước trong EU, Mexico và Canada, cùng một số đồng minh khác của Mỹ được tạm miễn khỏi chương trình đánh thuế này để có thời gian đàm phán với Washington.
Dù cuộc đàm phán miễn trừ không giúp các đối tác này tránh được thuế kim loại của Mỹ, Washington vẫn đang để ngỏ khả năng đàm phán.
“Chúng tôi mong muốn sẽ tiếp tục đàm phán, cả với Canada, Mexico và châu Âu, vì còn có những vấn đề khác mà chúng tôi cần giải quyết”, ông Ross nói.
Mặc dù vậy, Canada và Mexico – hai nước đang đàm phán với Mỹ về điều chỉnh Hiệp định Tự do Mậu dịch Bắc Mỹ (NAFTA) – đã nhanh tay đáp trả.
Canada, nhà cung cấp thép lớn nhất cho Mỹ, tuyên bố áp thuế lên 12,8 tỉ USD hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ, bao gồm các mặt hàng rượu mạnh, nước cam, thép, nhôm và các sản phẩm khác.
Mexico cũng tuyên bố đáp trả tương xứng, với thuế quan được áp lên một loạt sản phẩm nông sản và công nghiệp của Mỹ, gồm giò heo, táo, nho, pho mát, thép… Bộ Kinh tế Mexico nói thuế này sẽ được duy trì cho tới khi chính phủ Mỹ dỡ bỏ thuế áp lên thép và nhôm từ Mexico.
EU sau khi đưa đơn lên WTO kiện Mỹ đã cảnh báo sẽ đánh thuế mạnh tay đối với xe môtô Harley Davidson, quần jeans, bơ và rượu whisky của Mỹ với tổng giá trị 3,3 tỉ USD. Đây đều là những sản phẩm chủ lực của các bang có tỷ lệ ủng hộ cao dành cho các nghị sĩ của Đảng Cộng hòa.
“Việc Mỹ có muốn bước vào một cuộc xung đột thương mại với đối tác thương mại lớn nhất của họ là EU hay không hoàn toàn tùy thuộc vào Mỹ”, Bộ trưởng Bộ Kinh tế Pháp Bruno Le Maire tuyên bố.
Đánh thuế thép và nhôm đối với Canada, Mexico và EU cũng vấp phải sự phản đối của nhiều nghị sĩ Cộng hòa và doanh nghiệp Mỹ. Chủ tịch Hội đồng Thương mại Mỹ (AmCham) nói rằng chính sách thương mại hiện nay của nước này có thể đe dọa tăng trưởng kinh tế và gây thiệt hại hơn 2 triệu việc làm, chủ yếu ở các bang thân Đảng Cộng hòa.
Thuế thép và nhôm là một phần trong nỗ lực của ông Trump nhằm bảo vệ nền công nghiệp Mỹ và công nhân Mỹ trước điều mà ông cho là sự cạnh tranh quốc tế không bình đẳng.
