Đang bị công chúng hoài nghi về năng lực lãnh đạo nền kinh tế sau khi một cuộc trưng cầu dân ý do CBS thực hiện cho thấy có đến 60% người dân không tán thành cách vận hành nền kinh tế của Tổng thống Mỹ (mức tín nhiệm thấp nhất trong vòng hai năm qua), mới đây Tổng thống Mỹ Barack Obama đã hướng sự quan tâm của mọi người đến giảm bớt chênh lệch thu nhập giữa người giàu và người nghèo khi ra sức thúc đẩy Quốc hội thiết lập những kế hoạch ngắn hạn sau khi đưa ra kế hoạch phát triển quốc nội trong thời gian còn lại của nhiệm kỳ tổng thống.
Hôm 4-12, Tổng thống Mỹ đã có bài phát biểu về vấn đề thu nhập bất bình đẳng và cho rằng tình trạng lương chi cho người lao động bị cắt giảm quá thấp sẽ đe dọa đến tính năng động của xã hội cũng như hệ thống an ninh và bảo hiểm hưu trí. Bài diễn văn của ông Obama cũng được phát đi vào thời điểm mà thế giới bắt đầu để ý đến tình trạng bất bình đẳng về thu nhập kinh tế ở Mỹ, đặc biệt là Đức Giáo hoàng Francis đã đưa ra một bài viết về những cuộc biểu tình đòi tăng lương của công nhân ngành thức ăn nhanh tại Mỹ vì họ chỉ được hưởng 7,25 USD cho mỗi giờ làm việc. Tuy nhiên, Nhà Trắng sẽ không kỳ vọng đệ trình bất kỳ một chủ trương thay đổi chính sách nào mới ngoài việc lần nữa nhấn mạnh lời kêu gọi các doanh nghiệp tăng mức lương căn bản và vận dụng những cách làm mang lại thêm lợi ích cho người dân theo Luật Y tế hiện hành vốn còn rất nhiều điều bất cập. Ông Obama cũng đồng thời kêu gọi Quốc hội nên chốt lại gói chi tiêu ngân sách quốc gia trong năm 2014 và thông qua dự thảo sửa đổi Luật Nông nghiệp để có đủ ngân sách cung cấp phiếu ăn cũng như bảo hiểm thất nghiệp mở rộng cho 1,3 triệu công nhân thất nghiệp dài hạn trong bối cảnh tỷ lệ thất nghiệp vẫn còn ở mức cao (7,3%).
Trong bài phát biểu trước toàn liên bang, Tổng thống Obama xác định các chính sách sẽ được ưu tiên ngay từ đầu năm tới, bao gồm thu hút doanh nghiệp nước ngoài, đơn giản hóa việc thi hành Luật Thuế, tăng chi tiêu cho cơ sở hạ tầng, cải cách giáo dục nhằm gia tăng tính cạnh tranh trong lĩnh vực công nghệ cao và giúp cho các sinh viên đại học dễ thở hơn. Ngoài ra, ông còn nhắc lại những chính sách đã từng bàn luận chưa thành công với các đại biểu của đảng Cộng hòa, gồm cắt giảm thâm hụt mậu dịch dài hạn, tăng thu nhập quốc gia và tăng chi tiêu để thúc đẩy kinh tế, hướng tới hoàn thiện bản dự trù ngân sách tổng thể vốn chưa được lưỡng đảng thông qua kể từ sau khi Chính phủ Mỹ phải đóng cửa hồi tháng 10 vừa qua.
Bài diễn văn do đương kim Tổng thống Mỹ đọc tuần qua được tài trợ bởi Trung tâm Tiến triển Hoa Kỳ (CAP) được xem là động thái mới nhất của Tổng thống Mỹ tập trung vào việc vượt qua những thử thách trong năm 2014. Các nhà phân tích chính trị – kinh tế cho rằng ông Obama cần phải nỗ lực rất nhiều khi mới thu được rất ít thành tựu nhưng lại phải đối mặt với quá nhiều thách thức trong thời gian tới, trong đó có việc hoàn chỉnh chương trình bảo hiểm y tế cộng đồng (Obamacare), gia tăng mức nợ trần quốc gia (sẽ tự động hết hạn vào ngày 15-1-2014), nguy cơ Chính phủ bị đóng cửa lần nữa, những phát hiện mới về hoạt động của điệp viên Mỹ tại nước ngoài và cả vấn đề sử dụng vũ khí hóa học tại Syria.
B. Trịnh theo AP
