Quyết tâm đẩy mạnh cổ phần hóa lại được hâm nóng khi mới đây Chính phủ khẳng định sẽ xử lý nghiêm các lãnh đạo doanh nghiệp không hoàn thành nhiệm vụ tái cơ cấu, cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước. Đây là một trong chín nội dung của báo cáo Chính phủ thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về lĩnh vực kế hoạch và đầu tư.
Theo kế hoạch năm 2015, cả nước phải cổ phần hóa 289 doanh nghiệp thì đến hết tháng 8 mới cổ phần hóa được 95 doanh nghiệp Nhà nước, đạt 32,8% kế hoạch cả năm.
Một số doanh nghiệp đã cổ phần hóa nhưng chưa có chuyển biến về chất đối với quản trị, điều hành doanh nghiệp và hiệu quả sản xuất kinh doanh.
Đến nay đã có 23 bộ, ngành, địa phương, tập đoàn kinh tế trình Thủ tướng phê duyệt phương án sắp xếp doanh nghiệp Nhà nước theo tiêu chí, danh mục phân loại doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước.
Thủ tướng đã phê duyệt 19 phương án, trong đó bổ sung 106 doanh nghiệp cổ phần hóa năm 2015 và 109 doanh nghiệp cổ phần hóa giai đoạn 2016-2020.
Tuy nhiên, tốc độ sắp xếp doanh nghiệp trong những năm qua vẫn còn chậm, chủ yếu là do nguyên nhân chủ quan trong quản lý của các cấp, các ngành và doanh nghiệp, chưa tích cực, nỗ lực khắc phục khó khăn thực hiện các biện pháp cần thiết để đẩy nhanh quá trình cổ phần hóa.
Theo hướng dẫn của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, các doanh nghiệp có điều kiện thì thực hiện IPO theo quy định; các doanh nghiệp chưa có điều kiện IPO thì chuyển thành công ty cổ phần (với cổ đông là Nhà nước, SCIC, người lao động, cổ đông bên ngoài) để đa dạng hóa sở hữu, tạo hàng hóa sẵn cho thị trường.
Giải pháp thứ hai là lập danh sách những doanh nghiệp đã cổ phần hóa và bán cổ phần lần đầu nhưng số cổ phần bán được chưa đạt tỷ lệ theo phương án được phê duyệt hoặc không thuộc diện Nhà nước cần nắm giữ để có biện pháp thoái vốn theo lộ trình phù hợp.
Giải pháp thứ ba là đề cao trách nhiệm của người đứng đầu trong việc hoàn thành nhiệm vụ tái cơ cấu doanh nghiệp thuộc phạm vi quản lý. Xử lý nghiêm các lãnh đạo doanh nghiệp không hoàn thành nhiệm vụ tái cơ cấu, cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước.
Gia Minh (DNSGCT)
