Trong một hội thảo gần đây, ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam chia sẻ: “Tôi biết một doanh nghiệp nhỏ chuyên sản xuất xe đạp tại Hải Dương được đặt hàng rất nhiều. Tiếc là họ không đủ vốn để mở rộng sản xuất nên phải từ chối đơn đặt hàng. Nếu cho lĩnh vực thuê tài chính được mở rộng, đây sẽ là một giải pháp rất hữu ích cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam”.
Theo định nghĩa, cho thuê tài chính là hoạt động tín dụng trung và dài hạn thông qua việc cho thuê máy móc thiết bị, phương tiện vận chuyển và các động sản khác trên cơ sở hợp đồng cho thuê giữa bên cho thuê là các tổ chức tín dụng phi ngân hàng và bên thuê là khách hàng. Tại Mỹ, 80% doanh nghiệp đều thuê một phần máy móc thiết bị trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Riêng tại Nhật Bản, có tới 96,7% doanh nghiệp sử dụng thuê tài chính, doanh số cho thuê tài chính nước này hằng năm vào khoảng 50 tỉ USD. Tại Việt Nam thị trường cho thuê tài chính ước tính khoảng 300 triệu USD. Kết quả một cuộc khảo sát 1.000 doanh nghiệp Việt Nam thuộc các ngành nghề khác nhau gần đây cho thấy hơn 70% số doanh nghiệp trả lời rằng họ biết rất ít và chưa bao giờ tìm hiểu dịch vụ thuê tài chính từ công ty cho thuê tài chính; gần 20% doanh nghiệp hoàn toàn không biết về dịch vụ tài chính này.
Tại buổi hội thảo về cho thuê tài chính do BIDV kết hợp cùng Ngân hàng tín thác Nhật Bản Sumitomo Mitsui Trust Bank (SuMi Trust) tổ chức ngày 8-9 vừa qua. Ông Shimizu, Giám đốc bộ phận phát triển kinh doanh của công ty cho thuê tài chính SuMi Trust Panasonic Finance cho rằng, các doanh nghiệp Nhật sử dụng sản phẩm cho thuê tài chính rất nhiều bởi chúng không cần vốn ban đầu khi đầu tư thiết bị, tiết kiệm được nguồn lực cho việc quản lý hành chính, dễ dàng nắm bắt được chi phí, dễ dàng xác định thời gian cho thuê phù hợp với thời gian dự kiến sử dụng, có lợi thế hơn so với đi vay/mua và đáp ứng được các quy định liên quan đến môi trường. Đồng quan điểm, chuyên gia kinh tế TS Cấn Văn Lực nhận định rằng kinh tế Việt Nam đang tiếp đà tăng trưởng ổn định, tạo nhu cầu lớn về máy móc, thiết bị và phương tiện vận tải đường bộ phục vụ đầu tư phát triển. “Thuê tài chính sẽ là một giải pháp quan trọng giúp doanh nghiệp vượt qua các rào cản tiếp cận vốn (nhất là nguồn vốn trung – dài hạn, trong bối cảnh định hướng hạn chế sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn của hệ thống ngân hàng, và đặc thù thiếu tài sản đảm bảo cho việc cấp tín dụng của các doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp đang tăng trưởng nhanh”, TS Cấn Văn Lực nêu rõ.
Theo ông Nguyễn Văn Thân, nước ta mới có 11 doanh nghiệp cho thuê tài chính. Mức độ phát triển này còn rất hạn chế nếu so với Trung Quốc có tới 3.200 doanh nghiệp. Thị trường cho thuê tài chính Việt Nam có dư nợ chỉ ở mức 8.700 tỉ đồng, chiếm 0,16% tổng dư nợ của các tổ chức tín dụng. Vì thế, nhiều nhà đầu tư nước ngoài đã thể hiện sự ngạc nhiên với vị thế của cho thuê tài chính tại Việt Nam, bởi họ đã sử dụng dịch vụ này như một thói quen tại thị trường các nước phát triển. Do đó, dư địa để cho thuê tài chính phát triển tại Việt Nam còn nhiều.
Tại hội thảo, nhiều chuyên gia cũng cho rằng sự ra đời và phổ biến của hoạt động cho thuê tài chính và công ty cho thuê tài chính là điều tất yếu trong sự hoàn thiện hệ thống tài chính. Những đóng góp của công ty cho thuê tài chính sẽ giúp cân bằng sự phát triển giữa thị trường tiền tệ và thị trường vốn (thị trường vốn, trong đó có hoạt động cho thuê tài chính đang khá èo uột và “đẩy” nhiệm vụ nguồn vốn trung dài hạn sang thị trường tiền tệ), đồng thời gia tăng thêm nguồn vốn trung dài hạn trong lựa chọn hình thành tài sản dài hạn của doanh nghiệp. Ngoài ra, các hoạt động tư vấn giúp chuyển giao công nghệ hay truyền tải kinh nghiệm quản trị cũng sẽ đi kèm theo các sản phẩm dịch vụ cho thuê tài chính, giúp doanh nghiệp gia tăng đáng kể lợi ích ở vị trí khách hàng.
- Xuân Thu
