Như các phân tích trước đây, cả trong giai đoạn tăng trưởng nóng của VN-Index (từ 3-10 đến 4-12, tăng một mạch từ 800 lên 970 điểm) cũng như những ngày bất ngờ lao dốc vừa qua, đa phần nhà đầu tư chẳng hề được hưởng lợi “khủng” hay bị thiệt hại nặng nề. Lý do là VN-Index bị chi phối bởi một nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, vì vậy tài khoản của những nhà đầu tư nào không có những “cổ phiếu nóng” này đều không có nhiều sự thay đổi. Đại đa số cổ phiếu bình thường gần như không bị cuốn theo nhịp điệu của chỉ số. Nếu nhìn nhận vấn đề như vậy, một nhịp giảm mạnh (từ 970 điểm về vùng 910-920 điểm) trong những ngày qua lại là điều tích cực, giúp cho thị trường chứng khoán gần gũi hơn và có tính hiện thực cao hơn. Và dĩ nhiên, sau nhịp giảm ấy, nhiều bluechip có giá dễ mua hơn một chút.
Cú rơi đột ngột của các bluechip thậm chí còn giúp các nhà đầu tư đang lăm le “bỏ hết trứng vào một giỏ… bluechip” phải suy nghĩ lại, rằng cũng có lúc tập trung quá nhiều tiền vào những “con gà đẻ trứng vàng” này không hiệu quả bằng việc san sẻ cho cổ phiếu đang được định giá thấp đồng thời có triển vọng tăng trưởng rõ ràng. Đó cũng là lý do vì sao khi VN-Index rơi mạnh do bluechip bị xả hàng ồ ạt, không ít cổ phiếu vừa và nhỏ lại tăng điểm, nhiều phiên giao dịch còn tạo ra hiện tượng “đỏ vỏ xanh lòng” (VN-Index giảm trong khi số mã cổ phiếu tăng giá tỏ ra vượt trội số mã giảm giá). Diễn biến này cho thấy, dòng tiền không hề rút khỏi thị trường sau khi “tháo chạy” khỏi bluechip mà nhanh chóng tìm kiếm cơ hội đầu tư mới từ các cổ phiếu tiềm năng. Đó có thể là cổ phiếu có câu chuyện – qua thông tin chính thức hay tin hành lang, cũng có thể là những cổ phiếu được dự báo có kết quả kinh doanh quý IV khả quan, hoặc có triển vọng tốt trong năm 2018.
Không chỉ giữ lại dòng tiền hiện hữu, thị trường còn thu hút thêm được dòng tiền mới. Như một vòng tuần hoàn tốt, điều này không chỉ giúp cho tỷ lệ giao dịch ký quỹ (margin) giảm xuống, mà còn giúp niềm tin của nhà đầu tư duy trì ở mức cao. Dù có chút lo ngại với khối ngoại khi họ bỗng dưng bán ròng mạnh trong giai đoạn thị trường giảm điểm, thì nhìn chung dòng tiền ngoại trong năm 2017 vẫn rất khả quan. Ngày càng có nhiều quỹ đầu tư nước ngoài mới gia nhập thị trường chứng khoán nước ta. Nhiều doanh nghiệp vốn hóa “tỉ đô” được niêm yết cộng với những đợt thoái vốn Nhà nước ở các “cổ phiếu vua” sẽ giúp nhà đầu tư tổ chức không sợ thiếu đất dụng… tiền.
Các tiêu chí của thị trường như thanh khoản, mức vốn hóa chung và của các doanh nghiệp niêm yết, sự tham gia của nhà đầu tư ngoại, dòng vốn mới… đều đang tốt. Vì vậy, xu hướng trung và dài hạn của thị trường là khá lạc quan. Tất nhiên, một vài cơn “co giật” mạnh có thể khiến nhiều nhà đầu tư thiếu kinh nghiệm chùn tay, nhưng đó cũng là bài học cần thiết để họ có thể tự tin hơn với quyết định mua bán, nắm giữ cổ phiếu sau này. Nhà đầu tư lâu năm chắc không hề bất ngờ với những cú tăng/giảm mạnh như vừa qua của thị trường, bởi các cổ phiếu lớn tăng giá nhiều thì sẽ phải có những phiên giảm điểm để tích lũy, chờ một nhịp tăng mới.
Tháng cuối năm, dòng tiền đang tỏ ra vội vã… Nhà đầu tư đang cẩn thận phân tích để đưa ra những quyết định hợp lý. Trong ngắn hạn, dòng tiền sẽ tiếp tục tìm đến với những nhóm ngành có lợi thế như ngân hàng, chứng khoán, dầu khí, bất động sản… Còn trong dài hạn, nhóm bluechip vẫn tỏ ra chiếm ưu thế, dù có không ít cổ phiếu đơn lẻ được dự báo có kết quả kinh doanh ấn tượng trong năm 2018 cũng sẽ hút dòng tiền…
