Trong hai tháng qua, chỉ số VN-Index dao động trong khu vực 385-405 điểm. Tuy nhiên, sự loay hoay của VN-Index còn khả quan hơn sự kiên trì giảm điểm, dò tìm đáy mới của HNX-Index. Chỉ số HNX-Index đã lập đáy mới 53,35 điểm trong phiên 26-10. Diễn biến này phản ánh tình hình kinh tế vĩ mô cũng như tình hình sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Mặt bằng của đa số các cổ phiếu đều ở mức thấp ngang với hồi đầu năm nhưng không có động lực để tăng giá. Dòng tiền chưa đổ mạnh vào thị trường chứng khoán do triển vọng của nền kinh tế trong những tháng còn lại của năm 2012 và cả đầu năm 2013 vẫn chưa có nhiều điểm sáng.
Ba “chân kiềng” của thị trường chứng khoán là doanh nghiệp bất động sản, ngân hàng và công ty chứng khoán, đều đang ở thế không vững chắc. Trong tháng 10, hai cuộc gặp gỡ, trao đổi giữa Bộ trưởng Bộ Xây dựng với doanh nghiệp xây dựng, bất động sản phía Nam và Hà Nội đã cho thấy một bức tranh ảm đạm của thị trường bất động sản. Cần có những giải pháp quyết liệt và nhiều nỗ lực để thị trường bất động sản có thể vượt qua giai đoạn rất khó khăn này. Thậm chí Bộ trưởng Bộ Xây dựng còn nhận định, nếu kéo dài tình trạng hiện nay, thị trường bất động sản sẽ rất nguy hiểm.
Với nhóm doanh nghiệp chứng khoán, không thể mong đợi một sự lạc quan nào trong bối cảnh hiện nay. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước vừa thành lập Hội đồng chuyên môn để rà soát, đánh giá sức khỏe tài chính của các công ty chứng khoán. Theo sau đó sẽ là một đợt xử lý mới được cho là sẽ mạnh tay hơn đối với các công ty chứng khoán không đảm bảo an toàn tài chính. Nhiều khả năng, những công ty không đảm bảo hệ số vốn khả dụng hoặc đang ngấp nghé ngưỡng sẽ tiến hành tái cơ cấu bằng cách thanh lý bớt các tài sản rủi ro như đầu tư tài chính, giải chấp. Nếu diễn ra hoạt động tái cơ cấu này, thị trường có thể bị tác động bởi nguồn cung gia tăng cho dù các công ty chứng khoán thường khá khéo léo trong việc bán ra.
Khối ngân hàng, nhóm cổ phiếu có ảnh hưởng mạnh đến chỉ số cũng như tâm lý thị trường, cũng đang ngập trong khó khăn. Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đến 19-10 mới đạt 2,77%. Nợ xấu từ đầu năm tới nay đã giải quyết được 36.000 tỉ đồng, nhưng đến cuối tháng 10, tỷ lệ nợ xấu vẫn chiếm 8,8 – 10%. Ngân hàng Nhà nước có kế hoạch trình phương án thành lập công ty xử lý nợ xấu lên Chính phủ trước 15-11. Các đại biểu Quốc hội cho rằng, Ngân hàng Nhà nước phải cung cấp thông tin rõ nợ xấu và phải giải quyết nợ xấu càng sớm càng tốt. Chừng nào nợ xấu chưa giải quyết được thì tín dụng chưa thể tăng.
Trong khi tín dụng đầu ra còn rất khó khăn, phải trích lập thêm dự phòng tín dụng dân cư lẫn liên ngân hàng, kinh doanh vàng và chứng khoán nhiều khả năng thua lỗ…, bức tranh lợi nhuận của ngân hàng qua con số lợi nhuận của quý III cũng là những màu sắc u ám. Lợi nhuận của Ngân hàng Đại Á giảm gần một nửa với 61 tỉ đồng lợi nhuận sau thuế; của PGBank giảm hơn 80% xuống 51,5 tỉ đồng; của Sacombank giảm 16,35% xuống 551,5 tỉ đồng; của Techcombank giảm 11,6% đạt 681 tỉ đồng; của ACB giảm 174% với âm 496 tỉ đồng… Theo thông tin từ Ngân hàng Nhà nước, các kết luận về việc thanh tra ngân hàng sẽ được công bố trong thời gian tới. Tuy nhiên sẽ được công bố từng phần nhằm tránh việc gây ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống ngân hàng. Những thông tin liên quan đến thanh tra ngân hàng có thể sẽ được đề cập tại kỳ họp Quốc hội.
Mùa báo cáo đã đi qua một chặng đường, những doanh nghiệp “chậm chạp” thường không mang đến những thông tin khả quan. Không chờ đợi, hy vọng vào thông tin “muộn” từ doanh nghiệp và ngóng đợi những thông tin quan trọng từ kỳ họp của Quốc hội, điều này khiến cho tâm lý thận trọng gia tăng. Chính tâm lý thận trọng đã khiến cho thanh khoản sụt giảm trong tuần giao dịch từ 22 đến 26-10. Trên HoSE, tổng khối lượng khớp lệnh giảm mạnh 33,5% so với tuần trước. Trên HNX, khối lượng giao dịch khớp lệnh cũng giảm tới hơn 35%.
Diễn biến khá đặc biệt trong phiên giao dịch đầu tuần, ngày 29-10, khi thông tin ông Đặng Thành Tâm, Chủ tịch HĐQT CTCP Kinh Bắc (KBC), đại biểu Quốc hội đã có mặt tại nghị trường ngày 29-10 được cập nhật trên một số trang mạng, hai cổ phiếu có liên quan đến ông Tâm là KBC và ITA đã tăng trần với dư mua khá lớn. Trên HoSE, số cổ phiếu tăng điểm và giữ tham chiếu gấp đôi số cổ phiếu giảm điểm nhưng VN-Index vẫn giảm nhẹ khi VNM, BVH giảm điểm. Chốt phiên, VN-Index giảm xuống còn 391,36 với 29,7 triệu cổ phiếu, giá trị giao dịch đạt 454,3 tỉ đồng.
Song Hà
