Thống kê doanh số cả năm 2018 vừa được VAMA công bố, cho thấy thị trường ôtô Việt Nam vẫn chưa chạm được cột mốc 300.000 chiếc như kỳ vọng.
Những quy định mới trong Nghị định 116/2017/NĐ-CP khiến sự bùng nổ của thị trường trong năm 2018 đã không diễn ra, dù mức thuế nhập khẩu ôtô trong khu vực Đông Nam Á đã chính thức trở về 0%.
Nguồn cung xe nhập khẩu bị ngắt quãng đột ngột, dòng xe lắp ráp nội địa chưa thuyết phục được người tiêu dùng đã tạo nên một năm đầy xáo động.
Những con số biết nói
Tổng doanh số bán hàng của toàn thị trường đạt 288.683 xe, chỉ tăng 5,8% so với năm 2017 thể hiện sự bất ổn của thị trường trong năm. Con số thứ hai thể hiện rõ nét hơn là tỷ lệ giảm sút 6,2% dòng xe nhập khẩu so với năm trước, dù ba tháng cuối năm đã có sự tăng mạnh số lượng xe nhập và dù doanh số xe nhập khẩu sụt giảm trầm trọng nhưng tỷ lệ tăng trưởng của dòng xe lắp ráp trong nước chỉ ở mức khiêm tốn 10,6%.
Toyota vẫn là thương hiệu được người Việt Nam yêu thích nhất khi đạt doanh số kỷ lục 65.856 xe, tăng 11% so với năm 2017. Đe dọa vị trí đầu của Toyota chính là Hyundai đạt 63.526 chiếc với mức tăng ấn tượng 106% so với năm trước. Sự tăng tốc mạnh mẽ của thương hiệu Hàn Quốc đang tạo nên một cuộc đua khốc liệt giữa các ông lớn trên thị trường, khi Hyundai liên tục đưa ra thị trường những mẫu xe mới cạnh tranh mạnh mẽ trên những phân khúc do Toyota hay Thaco nắm giữ.
Điểm sáng trên thị trường ôtô Việt Nam trong năm 2018 còn phải kể đến Honda khi thương hiệu Nhật Bản này đã đạt doanh số cả năm với 27.099 xe, tỷ lệ tăng trưởng lên đến 123% so với năm 2017; trong khi thương hiệu xe Ford của Mỹ đã có một năm không thành công khi chỉ bán được 24.636 xe, giảm 14% so với năm trước.
Tuy nhiên con số gây sốc nhất trong năm thuộc về thương hiệu Peugeot, khi doanh số của thương hiệu này đã tăng vọt lên 4.463 xe, tỷ lệ tăng trưởng lên đến 960%. Hai anh em cùng nhà Thaco khác là Kia và Mazda có doanh số cả năm lần lượt là 28.986 xe, tăng 31% và 32.728 xe, tăng 26%.
Năm 2018 cũng chứng kiến những con số giảm đáng kể, nổi bật là thương hiệu Lexus với doanh số kém 38% so với năm trước. Cùng hoàn cảnh, mẫu xe bán tải Ford Ranger chỉ bán được 24.636 chiếc, giảm 14% so với năm 2017. “Ông lớn” Mercedes-Benz sở hữu cả xe lắp ráp nội địa và xe nhập khẩu cũng chứng kiến sự sụt giảm doanh số trong năm 2018 chỉ đạt 6.269 chiếc, giảm 12%.
Loạn nhịp giá xe mùa cuối năm
Theo công bố của Tổng cục Thống kê, số lượng xe nhập khẩu về Việt Nam cộng dồn trong cả năm 2018 đạt 81.783 chiếc tương ứng 1,796 tỉ USD, giảm 16% về số lượng và 19,9% về trị giá so với năm 2017. Riêng trong tháng 12-2018, có khoảng 14.500 chiếc ôtô được nhập về Việt Nam, cho thấy nguồn cung xe nhập khẩu mùa cao điểm cuối năm bắt đầu dồi dào, tác động mạnh mẽ đến dòng xe lắp ráp trong nước.
Vì vậy, ngay trong hai tháng cuối năm 2018, đã có các chương trình giảm giá và khuyến mại mạnh mẽ từ các mẫu xe lắp ráp nội địa. Điển hình như hai mẫu xe của Nissan là X-trail V-series và Sunny Q-series cũng đã giảm giá từ 20 đến 30 triệu đồng tùy phiên bản; trong khi Thaco cũng giảm giá tương đương với các mẫu xe Mazda cộng với tặng phụ kiện.
Nhiều thương hiệu dù không công bố giảm giá chính thức nhưng tại các đại lý chính hãng, các mẫu xe lắp ráp nội địa đều được giảm giá trực tiếp trên dưới 20 triệu đồng cho khách hàng cùng với việc sẽ nhận xe ngay trước tết.
Ở chiều ngược lại, dù nguồn nhập về đã thông thoáng nhưng nhiều mẫu xe nhập khẩu vẫn tăng giá liên tục trên thị trường. Điển hình là Honda CR-V đã tăng giá đồng loạt thêm 10 triệu đồng mỗi chiếc từ ngày 1-1-2019, còn thương hiệu Lexus gây sốc khi tăng giá bán thêm từ 180 đến 370 triệu đồng tùy mẫu xe.
Ngay cả VinFast, dù chưa chính thức ra thị trường nhưng giá bán công bố trước đó cũng đã được điều chỉnh tăng thêm gần 100 triệu đối với mẫu Fadil phiên bản tiêu chuẩn, 110 triệu đồng đối với hai mẫu Lux A 2.0 và 164 triệu đồng đối với Lux SA 2.0 vào tháng 9 năm nay.
Bên cạnh lý do là tăng chi phí vì những thủ tục nhập khẩu theo quy định mới, tỷ giá USD/VND cũng là nguyên nhân khiến giá xe nhập khẩu không những không giảm như mong đợi mà còn tăng cao hơn trong giai đoạn cuối năm 2018.
